SP500

Bütün marketler olmasa da sadece SP500 grafiği yorumlanılabilir.

Yukarıdaki grafikte görüldüğü gibi fiyat 7000 seviyelerini kıramıyor. Oraya kadar gelirken de kuvvetli bir trend olmadığı aşikar. Başlayan düşüş belirgin destek noktası olan 6500lere kadar gelip kırmış. Aynı zamanda o bölge 200MA’ın da olduğu yer. 200MA’ın da altında kapattığı gün olmuş. Fiyatın oradan sektiği görülüyor, büyük ihtimalle o bölgeler test ediliyor. Altında kalırsa, downtrend’in devam etmesi çok olası. Bu tabi ki konjonktürün nasıl devam edeceğine çok bağlı olacak.

Şu ana kadar bu düşüşe sebebiyet veren olaylar bariz. Savaş ve Orta Doğu’daki gerilim ve bunun petrol fiyatlarına etkisi. Aslında sadece petrol değil, doğalgaz ve diğer enerji hammadeleri de etkilenmeye devam ediyor. Bu artışlar enflasyonu, o da faizlerin düşmesini tetikler ki bunların sinyalleri olacağının sinyali otoriteler tarafından verildi. Bunların sonucunda da değerlemelerin ve endeksin düşmesi normal.

Bu durum haliyle gün içinde yüksek artış yapan hisselerin olmamasını sağlıyor. Artan hisse olmayınca da shortlayacak hisse olmuyor. Son haftalardaki sakinliği bu şekilde açıklanabilir. Sonuç itibariyle az sinyal ve az pozisyon. Her zaman çok aktif olunacak diye bir durum yok ama market şartlarına göre pozisyon alınabilir. Bu strateji bu market yapısı için uygun değilse, market yapısına uygun stratejiler geliştirilebilir.

12. Hafta Pozisyonlarınaa Bakış

Geçtiğimiz hafta, haftanın ilk gününü saymazsak sadece 3 adet sinyal geldi. Haftanın ilk gününde bilgisayar başında değildim ve Trade Ideas açamadım o nedenle, o günü es geçiyorum. 17, 18, ve 19 Mart’ta gelen sinyaller sırasıyla aşağıdaki görüldüğü gibi UCAR, AIM ve WETO.

UCAR sinyali VWAP’in altında gelmiş, sonra VWAP’ı kısa bir test etmiş ve sonra düşmeye devam etmiş, iyi bir trade olabilirdi.

AIM de aynı şekilde VWAP’i bir kere test edip düşmeye devam etmiş.

Son olarak da WETO sinyali de geldiği gibi bir daha hiç yukarı çıkmamış.

Sonuç olarak 3 sinyal pozisyon bazında toplam %82 düşmüş. Bu da %2lik pozisyon büyüklüğüyle %1.6’ya denk gelen bir artış ki bir hafta içinde 3 sinyal ile hiç zarara girmeden çok iyi bir sonuç.

Forward Test vs. Live Trade

Ne yazık ki bu 3 pozisyonun hiç birini diğer meşguliyetler yüzünden trade edemedim. Bu da iş hayatında tradingin birinci sırada olmamasının sonucu. Kazanan pozisyonların kaçması, kaybeden pozisyonların yakalanması klasiği de devam ediyor.

Haftanın Özeti

Geçtiğimiz hafta ile beraber toplam gelen sinyal sayısı 48 oldu. Kazanç oranı %71 ile gayet iyi. Kazanan tradelerin pozisyon başına kâr ortalaması %28.6. Stop olan pozisyonlarla beraber kaybeden pozisyonların ortalama kaybı %41.3.

Bu şekilde kâr zarar grafiği bir önceki tepe noktasını kırarak %7.87’ye ulaşıyor. Bu her pozisyonda bakiyenin %2’sini riske ederek elde edilen miktar. Daha önceki bültenlerde bahsettiğim Kelly Kriteri’ne göre aslında riske edilmesi gereken miktar %28.6. Bu çok yüksek bir risk her pozisyonda bu kadar risk almak psikoloji için mantıklı değil. Yarım kelly bile kullanılsa %14 ile %55lik bir kâr elde edilebilirdi. Böyle bir geri dönüş 2 aylık sürede harika olurdu. Tabi ki bu gerçek bir yüzde olamaz. Gerçek masrafları ve gerçek giriş fiyatlarını burada ne yazık ki göremiyoruz. Bu miktarlara ulaşıp ulaşılamayacağı ancak canlı pozisyonlarla test edip anlaşılabilir.

Hala haftada ortalama 5.3, sırf pozisyon olan günleri göz önüne alırsak günde de 1.78 adet sinyal geliyor. Gün içinde kontrol edilebilir miktarlar.

Bu stratejiyi bu şekilde test etmeye başlarken hedefim 50 sinyale ulaşmaktı. Geçen hafta itibariyle 48’e ulaştı. Bir hafta daha test edip ne kadar risk alacağımın kararını vereceğim. Aslında alabildiğim sinyalleri ufak risk ile almaya başlamıştım ancak, hem geç başladığım için hem de çok öncelik vermediğim için bir mevcut kâra yaklaşamadım. Riske karar verip stratejiyi uygulamaya başladığımda pozisyonları kaçırmayaya özen göstereceğim.

Gene yalnızca 4 sinyal ile sakin bir hafta. Stratejinin bu durumundan rahatsız olmaya başladım. Az ev öz trade tabi ki ideal ancak bu strateji yerinde sayıyor gibi duruyor. Eğer öyleyse kaynakları doğru kullanmak adına başka stratejilere geçmek gerekir.

Pozisyonlara Bakış

5 günün 3’ünde sinyal geldi. Onların da hepsini gerçek anlamda trade etmek aslında mümkün değildi.

9 Mart 2026

İlk sinyal HIMZ aslında bir hisse senedi değil ETF, bunların sinyallerinin geldiğini açıkçası bilmiyordum. Ancak trade edilebiliyor onu gördüm. ETF olduğu için float ve kurumsal hissedar sayısı gibi metrikler mevcut değil aslında es geçilebilirdi. Ufak bir kârla kapanmış.

İkinci sinyal AZI, geldiği gibi hiç düşmeyenlerden. Stop olmamış ama -22% zararla kapanmış.

10 Mart 2026

ATPC sinyali gelmiş de ne güzel %22 kârla kapanmış gibi duruyor ancak, aşağıda görüldüğü gibi ya locate masrafı hisse başına 0.30 dolar yani %6.66 ile epey yüksek. Diğer masraflar hariç en azından %6.66 düşmeli ki kâr edilebilsin. %3’ten daha yüksek locate masrafı olunca ben hiç giriş yapmıyorum. Zaten bir sonraki görselde de görüleceği gibi o pahalı hisseler de locate edilemez olmuş.

Görüldüğü gibi her sinyal shortlanabilecek anlamına gelmiyor.

13 Mart 2026

Haftanın son günü tek sinyal var. O da %12.4 kârla kapanmış gibi duruyor ancak, burada da locate sorunu oldu. Hisse başına locate masrafı 0.25 dolar yani %10’dan daha fazla. Bu kadar masraflı bir pozisyona girmek mantıklı hiç değil.

Forward Test vs. Live Trade

Geçen haftaki gibi gene gerçek tradelerle sinyalleri karşılaştırmak gerekirse, 4 sinyalin sadece 2 tanesinde giriş yapabilmişim. Bunlar da tabi ki en çok zarar edeni içerip en çok kâr edeni içermiyor. Gerçekle test arasındaki pozisyon bazında %35, bakiye bazında 0.7%. Çok değil ancak, her hafta böyle farklar oldukça testlerde gördüğümüz sonuçlar çok yanıltıcı olacaktır.

Bu seferki farkın kaynağı sadece alınamayan sinyaller ve bir miktar da locate ve broker masrafları. Geçen hafta ki gibi giriş fiyatında çok farklılık olmamış.

Haftanın Özeti

Toplam sinyal sayısı 45 oldu. Strateji ile ilgili fikir vermesi açısından kafi. Bu stratejiyi bu şekilde kayda geçirmeden önce de uzun zaman trade ediyorum. Sinyal sayısı bu kadar az değildi. Marketin bu aralar pek aktif olmadığı görülüyor. Dünyada şu anda yaşanan olaylarla ilgili olabilir.

Stratejinin sinyallerine bakınca, %2lik pozisyonlarla %6.23 kârlılık sağlamış. Hareketli olmayan piyasalar için hala fena değil. Ancak son 2 haftada gerçek tradelerle karşılaştırınca aradaki fark göz ardı edilebilecek gibi değil. Gerçek trade edilen miktar 20 belki de 30 adet olunca nasıl gittiğini daha iyi anlıyor olacağım.

Bunun dışında biraz daha hareketli strateji arayışlarım sürüyor.

Sakin bir kaç haftadan sonra yoğun bir hafta geçti. Bir gün sinyal gelmemesine rağmen toplamda 9 sinyal ile en yoğun haftalardan biri oldu. Zararla kapatan hisseler olmasına rağmen stop olan pozisyon yok.

Pozisyonlara Bakış

5 günün 4 günü aktifti diyebiliriz.

2 Mart 2026

Haftanın ilk günü 3 sinyal geldi. Bir günde 3 sinyal ortalamanın üstünde.

TMDE rahat bir trade gibiydi ancak, marketin ilerleyen saatlerinde yükseldi. %38 kâr gördükten sonra %9’la günü kapadı. O kadar düşmüşken kâr almamış olmak üzücü oluyor. Masada bırakılan kâra ileride değineceğim.

TPET charta görüldüğü gibi, hiç düşüşe geçmemiş. Sinyalden sonra konsolide olup yeni tepeler yapmış. Kaybeden pozisyonlarda bu patternle sık karşılaşılıyor diye hatırlıyorum. Ayrıca VWAP’e hiç uğramamış olmasına da dikkat edilmeli. Geçmiş kaybeden pozisyonları bir araya toplayıp bakmanın faydası olacak.

TURB da %27 kârdan neredeyse açılış fiyatında kapatmış.

3 Mart 2026

Haftanın 2. günü 2 sinyal var ama bir tanesi geçerli değil. Kurumsal hissedar oranı aşağıda görüldüğü gibi çok yüksek o yüzden bu sinyal göz ardı ediliyor.

Nizami olan tek sinyal SVRN rahat bir trade olmuş. VWAP’e gelip, tekrar nasıl düştüğüne dikkat. Bu tip hareketler de çok sık oluyor.

4 Mart 2026

3 gün üstüste bu kadar aktivite epeydir olmamıştı.

DLXY sinyali VWAP’in altında gelmiş. Çok düşme potansiyeli kalmadığı için aslında ideal senaryo değil. Asıl çıkış da zaten önceki günün kapanışından sonra olmuş, ancak bu sinyaller stratejiye dahil.

ASNS 0.5 dolardan daha düşük fiyatta olmasına rağmen sinyal geldi. 0.5 dolar filtresi aktif olsaydı açılıştan sonraki asıl çıkıştan sonra sinyal gelirdi ve pozisyon kârla kapatırdı. Gene de gerçek sinyalden sonra %25 kâra geçip sonra dönüp zararla kapatmış. Bu kârları masada bırakmamak lazım.

Son sinyal ise mükemmel denilecek bir short trade. Sinyalle beraber hisse yerlebir olmuş ve %68 kârla kapatmış.

6 Mart 2026

1 gün sinyalsizlikten sonra haftanın son günü gene 2 adet sinyal gelmiş.

CRE sinyali de VWAP’in altında geliyor. Ona rağmen düşmeye devam etmiş.

PRSO da yukarıdaki TPET gibi sinyalden sonra biraz düşüp konsolitde olup yeni tepeler yapıyor ve kaybediyor. Geçmiş kaybeden tradelere kesin bakmalı bu pattern olursa erken kapanış uzun vadeli zararı kesebilir.

Haftanın Özeti

9 trade ile yoğun bir hafta, toplamda pozisyon bazında 83% kârla kapanmış. Toplam bakiye bazında %1.6’ya denk geliyor. Son bir kaç haftaki durgunluktan sonra makul bir çıkış. Bir kaç haftadır marketler de hareketli değildi. Bu strateji sadece market hareketlendikçe kazanıyorsa, hareketsiz market için başka strateji kurmak gerekebilir.

Bakalım kârlılığın tepe noktası %6.27 ‘yi bir sonraki hafta aşabilecek mi?

Forward Test vs. Live Trade

Haftanın 9 adet pozisyonunun 2 tanesini shortlayamadım.

1. VCIG: Sinyal fiyatı 22 dolar ile çok yüksekti. Minimum 100 hisse short locate etmek gerekior. Fiyatı 22 dolar olan hissenin locate fiyatı da yüksek oluyor. Locate edilen hisselerin hepsi kullanılmadığı sürece locate parası ödemek kârlı olmayacak, toplam short locate masrafı %3’ten fazla olacak diye bu sinyali es geçtim. Tabi ki es geçilen hisse %68 düştü.

2. CRE: Aşağıdaki görselde görüldüğü gibi ne yazık ki kullandığım brokerda bu hisseyi short locate edemedim.

   

   Böylece %23lük başka bir hareket de kaçmış oldu.

Zaten bu iki hissenin toplam düşüşü %92.15 olmuş. Haftayı kâra geçiren hisseleri kaçırmış oldum.

Bunlar dışında da girdiğim pozisyonlarda sinyalle aynı fiyattan giriş yapamadığım pozisyonlar oldu. Bir de bunlara, short locate masrafı, broker komisyonu, routing ve exchange masrafları eklenince fark epey açıldı.

Strateji pozisyon bazında %83 kârla kapatırken, ben -50% zararla kapatmışım.

-%133lük farkın dökümü şöyle;

• Alınmayan sinyaller: -92%

• Giriş fiyatı farkı: -34%

• Gerçek masraflar: -7%

Tabi bu sayılar pozisyon bazında. Her pozisyon bakiyenin %2’si olduğu düşünülürse, %2.6lık bir farktan bahsediyoruz. Bir hafta içersinde forward test ve live trading farkı için çok yüksek. Buradan ders alıp aksiyon planı yapmak lazım. Bu da şöyle;

• Gelen bütün sinyallere giriş sağlanmalı.

• Sinyalin geldiği fiyat kaçıyorsa giriş yapılmamalı. Bu kısa vadede pozisyonları kaçırıyor gibi gösterebilir, ancak uzun vadede kârlılık kaybolacaktır.

• Gerçek masrafları göz önüne alarak back test sonuçları değerlendirilmeli.

Bir sonraki haftada bu noktalara yoğunlaşacağım. Hedef stratejinin sonuçlarına olabildiğince yaklaşmak.

Polygon.io

Lafı geçmişken kısaca Polygon’dan bahsedeyim. Polygon.io gerçek zamanlı veya geçmiş market verilerine erişim sağlayan bir data platformu. Hisse senetleri, opsiyonlar, forex ve kripto marketlerinin çeşitli dataları hem canlı hem de geçmişe dönük çekilebiliyor. Backtest yapmak için çok faydalı bir platform. Burada lafı geçtikten sonra, bundan sonraki bülteni Polygon.io ile ilgili yazmaya karar verdim. Blockchain network’ü olan Polygon ile karıştırılmasın.

Pozisyonlara Bakış

Kayıtlara geçirebileceğim tek pozisyon 25 Şubat 2026 tarihinde gelen XWEL.

Aşağıdaki grafikte görüleceği gibi aslında bu hissenin artışı bir önceki günün kapanışından sonra gerçekleşmiş (after hours). Bu durumlar da stratejiye dahil olduğu için bunu nizami bir pozisyon. Bu sinyal geldikten sonra, hisse senendinin hareketini bizzat izledim, VWAP’in etrafında bu kadar dolanıyor olması hiç iyiye işaret değildi. Netekim market açılışı ile beraber hisse senedi de neredeyse bir 100% daha artış yaptı. Az bir farklı stop olmadı ancak %47lik bir zararla gün sonunda kapandı.

26 Şubat’ta kaçırmış olma ihtimalimin olduğu diğer iki hissenin (ALBT ve AEHL) 5 dakikalık chartları aşağıdaki gibi. Birinden ufak çaplı kar diğerinden de büyük çaplı zarar edebilirdim. Ancak Trade Ideas’tan sinyal gelmediği için bunları kayda geçirmiyorum.

Haftanın Özeti ve Genel Bakış

Haftanın tek tradele aslında pek bir özeti yok. Tek pozisyon bakiyeden neredeyse %1 götürmüş oldu.

Genel durum hala %4.1 kâr gösteriyor. Ancak geçtiğimiz hafta da bir çıkış olmadı. İniş çıkış hala devam ediyor.

Toplam trade sayısı 29 oldu, sistemi test etmek için yeterli sayı. Ancak yukarıdaki kâr zarar grafiği pek tatmin edici değil. Sinyalleri takip etmeye devam edeceğim.

Geçen haftaki tek trade haftalık ortalama trade sayısını epey düşürmüş oldu. Bu kadar az pozisyon gün içerisindeki herhangi bir işi engellemeyecektir. Bu haftadan itibaren ay başlangıcı da olduğu için artık gerçek pozisyonları imkan olduğu sürece açabilirim.

Live Test ve Ekstra Masraflar

Artık live teste geçip bu sinyalleri alarak hisseler shortlanabiliyor mu görmenin vakti geldi. Live teste esktra çıkacak masraflar olacak. Bu masraflar aşağıdaki gibi;

• Short locate: hali hazırda shortlanmayan (easy to borrow) hisseleri shortlamak için öncelikle, ödünç almak gerekiyor. Bunu da broker sağlıyor. Ancak bunu hisse başına belirli bir miktar ücret talep ederek yapıyor. Bu masraf bazı hisseler için çok yüksek olabiliyor. Kâr/zarar tablosuna direk etki edeceği için buna dikkat etmek gerekir. Normalde pozisyon kârde olabilir ancak short locate masrafından sonra aslında zarar etmiş olunabilir. Bu nedenle hisse başına short locate masrafı %3’ten fazla olan hisseleri görmezden geleceğim. Bu masrafın ortalamada %1lerde olması gerekir.

• Broker komisyonu: Benim çalıştığım broker hisse başına $0.00085 şarj ediyor. Eğer toplam masraf 5 cent’ten az olursa gene de minimum 5 cent ücret uyguluyor. Yani 58’den az hisseli pozisyonlarda 5 cent, daha fazlası için de hisse başına 0.085 cent masraf çıkıyor.

• ECN komisyonu: Elektronik işlem ağlarının (Electronic Communication Network) işlem eşleştirme hizmetine karşılık aldığı ücret. Piyasada iki taraf vardır — likidite sağlayanlar (maker) ve likidite alanlar (taker). ECN, bu iki tarafı doğrudan eşleştiren bir platformdur (NYSE Arca, NASDAQ, EDGX, BATS gibi).

  Maker-Taker modeli:

  • Maker (limit emir koyan, likidite ekleyen) → genellikle küçük bir rebate (geri ödeme) alır

  • Taker (piyasa emriyle likit alan, likidite çeken) → ECN fee öder, tipik olarak hisse başına $0.002–$0.003

    Benim brokerımdaki ECN komisyonları hisse başına şöyle;

    

    İşlemlerin nereye yönleneceği emirlerin tipine göre değişir. Görüldüğü gibi miktarlar birbirine yakın. Limit emirleri kullanılırsa komisyon ödemekten ziyada ekstra kâr bile elde edilebilir. Bu miktar ufak gibi gözükse de uzun vadede toplam shortlanan ve geri alınan hisse sayısı çok fazla olduğu için limit orderla işlem yapmanın uzun vadede etkisi büyük. Ayrıca limit order koyup işlemin gelmesini beklemek iyi bir trading disiplinidir.

Bütün bunlarla beraber kârlılık nasıl olacak göreceğiz. Burada önemli olan, sinyal gelmeden limit order koyup sinyal gelmesini beklemek. Giriş yaptıktan sonra da stop orderı koymak ve asla iptal etmemek veya oynatmamak.

Gün Sonu Kapanışı

Bilindiği gibi stratejinin kapanış kuralı stop olmadığı sürece market kapanışıyla beraber pozisyonu kapatmak. Bu da TR saati ile şu anda akşam 12’de oluyor. Bu saatte manuel olarak kapatmak mümkün olmaması durumda teknolojiden faydalanılabilir. Bülteni daha fazla uzatmamak adına nasıl yapılacağını bir başka bültene saklıyorum.

8. Haftanın Pozisyonları

Sekizinci hafta yalnızca 4 pozisyon ile aktivite gene düşükmüş. Haftanın ilk günü sinyal yoktu. Son günü de seyahatten ötürü Trade Ideas’ı ne yazık ki açamadım. Bu şekilde 3 günde 4 trade gelmiş oldu.

Pozisyonlara bakış

OBAI harika bir pozisyon olmuş. Sinyal geldikten sonra düşüş başlamış ve kapanışa kadar durmamış. %61 kârla kapanan ideal bir trade olmuş. Haftaya geç de olsa iyi bir başlangıç olmuş. Başka sinyal gelmemiş olmasını dileyebilirdim.

Çarşamba günü 2 adet sinyal gelmiş. İkisi de ne yazık ki zararla kapatmış. RXT sinyalden sonra hiç düşmeden hep çıkmış. Burada sinyalin tam VWAP’teyken gelmiş olması dikkat çekici. Oradan sekip de zaten sadece kapanışa yakın VWAP’in altına inip çıkmış.

Bir sonraki SNSE hissesine gelen sinyal de benzer şekilde, sinyalden sonra hiç düşmemiş. Burada da fiyat VWAP etrafında dolanıp durmuş ve %13lük bir zararla kapanmış.

Bu iki hissede dikkat çeken, sinyal geldikten sonra pozisyonun artıya neredeyse hiç geçmemiş olması. Bu da genel olarak sinyalden x dakika sonra hala kâra geçmeyen hisselerin kapanışının nasıl olduğunu analizini yapmayı akla getiriyor. Bu şekilde mesela sinyalden 30 ya da 60 dakika sonra pozisyon hala kârda değilse, riski azaltmak adına bir kısmı kapatılabilir. Ancak bunun kararının elde yeterince veri olmadan yapmamak gerek. Bunu da VWAP ile birlikte ek kural olarak değerlendireceğim.

Haftanın son hissesi KNRX de sadece %7lik bir kârla kapatmış.

Haftanın Özeti

8. hafta 4 pozisyonla toplamda pozisyon bazında %15 kârla kapandı. Bakiye bazında %0.3’e denk geliyor. Harika değil ama hiç yoktan tabi ki iyidir.

Son olarak durum şöyle;

Strateji ilk haftaki çıkıştan sonra, iyi bir performans gösterebilmiş değil. Bir kaç hafta bu şekilde duraksaması normal. Mühim olan tekrar bir çıkış yakalayabilmesi. Şu an içinde bulunduğumuz hafta çıkışa geçecek mi göreceğiz. Önceki bültende yakın zamanda canlı tradelere başlayacağımı söylemiştim. Bu hafta öyle planlıyordum ama yoğunluktan dolayı başaramadım.

Aslına bakılırsa çıkışa başlamadan canlı tradelere başlamak mantıklı. Zira iyi gidiş hep yeni bir adımda duraksar. Şu an hazır duraksamışken başlamak daha iyi bir fikir gibi. Ancak ben bu hafta da takip etmeye devam edeceğim.

7. Haftanın Pozisyonları

Yedinci hafta da önceki hafta gibi sakin geçti. Haftanın sadece 3 günü sinyal geldi ve pozisyon sayısı beşti. Ne yazık ki bunlardan bir tanesi maksimum kayıpla stop olarak kapandı. Stop olan trade sayısı haftada sadece bir tane olsa bile, o haftayı kârlı kapatmak kolay olmuyor. Kalan dört pozisyon da kayde değer bir düşüşle kapatmadığı için, hafta zararla kapanmış oldu.

Pozisyonlara Bakış

9/2/2026

Bu iki sinyal de pozisyon için uygun. Önceki günlerinde herhangi bir aktivite olmamış. Ancak ikisi de kapanışa kadar çok düşmemişler. UOKA %75 zarara kadar girmiş ve ufak bir kârla kapatmış. Gene farkedilen durum, VWAP’le olan ilişki. VWAP’le reaksiyonun sıklığı hisselerin kolay düşmediğini gösteriyor.

11/2/2026

NCI ne yazık ki 100% kayıpla stop olmuş. Aşağıdaki grafikte görüleceği gibi, stop olduktan sonra hemen düşüyor, bu da traderların her seferinde böyle oluyor hep dediği durum. Oysa ki o kadar da sık olan bir durum değil. Ancak böyle durumlarla paylaşmamak için riski daha da düşürmek için parçalı satış yapılabilir. Buna da ilerleyen bültenlerde değineceğim.

11 Şubat’ın ikinci sinyali QVCGP kodlu imtiyazlı hissesi (preferred stock) için gelmiş. P harfi ile sonlanan hisseler imtiyazlı hisse oluyor. Açıkçası bunlardan daha önce hiç trade etmedim, broker bu hisseyi shortlattırıyor mu bilemiyorum. Pozisyon açacak olsam açmazdım, ama şu anda sistemi test ettiğimiz için bunu da istatistiklere ekliyorum. Daha önce de açmamayı terci ettiğim pozisyonları buraya ekledim. Pozisyonları açmaya başladığımda kendi yaklaşımımla sistemi karşılaştırıyor olacağım. Hisse tipini görmezden gelecek olursak %30’luk bir kâr burada ne yazık ki masada kalmış ve %10.27 ile kapanmış.

13/2/2026

Haftanın son gününde 1 tane sinyal gelmiş ve %15lik bir kârla kapamış. Haftanın en kârlı pozisyonu.

Haftanın Özeti ve Stratejiye Bakış

Hafta pozisyonların toplamı olarak %76.9 zararla kapandı. Bu da %2’lik pozisyon büyüklüğü ile %1.5 zarara denk geliyor. Son durum şöyle;

Grafikte gözüken yüzdeler her haftanın sonundaki bakiyenin kârı. İlk haftaki çıkıştan sonra ivme devam etmedi, ancak bu gayet normal. 4 haftada %4.74 kâr hala çok iyi, ama hep belirttiğim gibi, önemli olan sürelilik.

Trading’e Dönüş bülteninde tradingin asıl mesleğin yanında nasıl yürütülebileceğinden bahsetmiştim. Oradaki ilk 2 adım şunlardı;

1. işe/mesleğe yani asıl kaynağı kesmeden tradinge ayıracak zamanı bulmak,

2. ayrılan bu zamana ve süresine uygun kârlı bir strateji bulmak veya geliştirmek.

Son 4 hafta bu adımlarda geçti. Bu strateji günde ortalama 2, haftada ortalama 7 işlemle, şimdiye kadar herhangi bir işi engelleyecek gibi durmuyor. İş yükü olarak bu strateji her hangi bir engel teşkil edecek gibi durmuyor.

Büyük ihtmaille bu haftayı geçirdikten sonra, stratejiyi canlı test etmeye başlayacağım. Bu da demek oluyor ki gelen sinyallere göre hisseleri shortluyor olacağım. Bu şekilde, sistemle gerçek trading arasındaki farkı da görmüş olacağız.

Canlı test etmeye başlamadan önce, karşılaşılacak farklı masraflardan da bahsedeceğim.

Kısa Tarihçe

1956’da Bell Labs mühendisi John L. Kelly Jr., bilgi teorisi üzerine çalışırken bir formül geliştirdi. Amacı tekrarlanan bir bahiste, uzun vadede sermayeyi maksimize eden optimal bahis oranını bulmaktı. Formül hızla finans dünyasına taşındı. Ed Thorp adlı matematikçi bu formülü önce blackjack masalarında sonra da borsada uygulayarak ünlü oldu. Thorp’un “Beat the Dealer” ve “Beat the Market” kitapları bu konuda ilgilenenler için güzel kaynaklardır.

Formül

Kelly formülünün en temel hali şudur:

f = (p × b − q) / b*

Burada;

• f* = optimal pozisyon büyüklüğü (sermayenin yüzdesi olarak)

• p = kazanma olasılığı

• q = kaybetme olasılığı (1 − p)

• b = kazanç/kayıp oranı (risk-reward ratio)

Formülü anlamak için basit bir örnek verelim. Kazanma oranınız %65 (p = 0.65), ortalama kazancınızın ortalama kaybınıza oranı da 1.5:1 (b = 1.5) olsun.

f* = (0.65 × 1.5 − 0.35) / 1.5 = (0.975 − 0.35) / 1.5 = %41.6

Bu, sermayenin %41.6’sının tek bir trade’e konması gerektiği anlamına gelir. Bu çoğu trader için rahatsız edici derecede yüksek bir rakamdır. Tam da bu yüzden pratikte “Fractional Kelly” denilen yaklaşım kullanılır.

Fractional Kelly

Full Kelly matematiğin optimal noktasını verir ama iki büyük sorunu vardır. Birincisi drawdown’lar, yani bakiyedeki düşüşler çok sert olur. İkincisi, gerçek hayatta kazanma oranı ve kazanç/kayıp oranı değerlerimiz tahmine dayalıdır, zira bunları geçmiş verilerden çıkarırız ve piyasa koşulları sürekli değişir. Tahminlerdeki küçük hatalar büyük kayıplara yol açabilir.

Bunun çözümü basit: Kelly’nin önerdiği oranın bir fraksiyonunu kullanmak. Yaygın tercih Half Kelly yani Kelly çıktısının yarısıdır. Bu yaklaşım, beklenen getirinin %75’ini korurken riski ciddi şekilde azaltır.

Yukarıdaki örnekte Half Kelly = %20.8, Quarter Kelly = %10.4 olur. Çoğu profesyonel trader Quarter Kelly civarında çalışır. Yeni başlayanlar için de Quarter Kelly ile başlayıp, sisteme güven arttıkça Half Kelly’ye geçmek mantıklıdır.

Short Selling Stratejilerinde Uygulama

Short selling yapan traderlar için Kelly biraz farklı düşünülmelidir. Short stratejilerde genellikle fiyat yukarı çıktıkça kademeli olarak pozisyon eklenir, düşüşte de kademeli olarak kapatılır. Bu, tek seferde girip çıkmaktan farklı bir dinamik yaratır.

Diyelim ki bir hisseyi short ediyorsunuz. İlk bacak 100 dolarlık satış, fiyat yükseldi 100 dolar daha sattınız, belki bir bacak daha eklediniz. Kelly burada “toplam trade başına ne kadar sermaye ayırmalıyım” sorusuna cevap verir. Tek bacağa değil, trade’in tamamına.

Somut bir örnek verelim. Stratejinizin kazanma oranı %77, ortalama kazancınız pozisyonun %35’i, ortalama kaybınız da %56 olsun. Stop-loss disiplininiz de var, yani max kayıp %100 ile sınırlı. Bu durumda risk-reward oranı b = 35/56 = 0.625.

f* = (0.77 × 0.625 − 0.23) / 0.625 = (0.481 − 0.23) / 0.625 = %40

Full Kelly %40 diyor ama bu çok agresif. Half Kelly %20, yani 10.000 dolarlık bir hesapta tek bir short trade’e ayıracağınız toplam sermaye 2.000 dolar olmalı. Bu 2.000 doları da kademeli bacaklarla dağıtırsınız.

Ardışık Kayıp Problemi

Kelly’nin en büyük kör noktası ardışık kayıplardır. Markette her an her şey olabilir, o nedenle üstüste kayıp olasılığını her zaman göz önünde bulundurmak gerekir.

Half Kelly (%20) ile her trade’de stop-loss’a takılırsanız bakiye hızla erir. İlk kayıptan sonra 10.000 dolar bakiye 8.000 dolara düşer. İkinci kayıpla 6.400, üçüncü ile 5.120, dördüncü ile 4.096 dolar kalır. Dört ardışık max loss, hesabın %59’unu götürür. Bu da toparlanmak için yaklaşık 18-20 kazanan trade gerektirir.

Quarter Kelly (%10) ile aynı senaryo çok daha tolere edilebilir: dört ardışık kayıptan sonra bakiye 6.561 dolarda kalır, yani %34 drawdown. Toparlanma da çok daha hızlıdır.

Bu nedenle pozisyon büyüklüğünün yanında bir günlük veya haftalık max kayıp kuralı da uygulanabilir. Örneğin iki ardışık max loss’tan sonra pozisyon büyüklüğünü yarıya indirmek, hesabı koruma altına alan basit ama etkili bir mekanizmadır.

Sınırları

Kelly güçlü bir araçtır ama sınırlarını bilmek gerekir.

Formül, kazanma oranı ve kazanç/kayıp oranının sabit olduğunu varsayar. Gerçekte bunlar geçmiş veriden tahmin ettiğimiz değerlerdir ve piyasa koşulları değişir. O nedenle formülü her 50 tradede bir güncellemek ve Fractional Kelly kullanmak sadece tercih değil zorunluluktur.

Kelly ardışık kayıpların psikolojik etkisini hesaba katmaz. Full Kelly ile %40-60’lık drawdown’lar matematiksel olarak “normal”dir ama çoğu insan bunu kaldıramaz. Best Loser Wins kitabında Tom Hougaard’ın dediği gibi, pozisyon büyüklüğünü zihninizin alarm vermeyeceği bir seviyede tutmak gerekir.

Ayrıca formül her trade’in birbirinden bağımsız olduğunu varsayar. Aynı anda birden fazla short pozisyonunuz varsa, özellikle korelasyonlu hisselerde, toplam portföy riskini Kelly limitinin altında tutmanız gerekir.

Pratik Tavsiyeler

Kelly Criterion’u uygulamak için en az 50 trade’lik, tercihen 100 trade’lik bir geçmiş gerekir. Trading journal tutmanın önemi burada bir kere daha ortaya çıkıyor. Kazanma oranı ve ortalama kazanç/kayıp oranını bu veriden çıkarıp formüle koyarsanız, pozisyon büyüklüğünüz için matematiksel bir cevabınız olur.

Quarter Kelly ile başlanabilir. Sisteme güveniniz arttıkça ve verileriniz sağlamlaştıkça Half Kelly’ye geçilebilir. Full Kelly epey sert, gerekli değil. Matematik “optimal” dese bile, gerçek dünyada zorlayabilir.

Pozisyon büyüklüğü, giriş ve çıkış sinyallerinden çok daha önemlidir. Harika bir strateji bile yanlış pozisyon büyüklüğüyle batırılabilir. Kelly Criterion, bu kritik kararı duygulardan arındırıp matematiğe bırakmanın en zarif yoludur.

Aktif Short Stratejisine Uygulama

En başında yazdığım gibi; son test ettiğim stratejide, oranı Kelly yerine sabit %2 olarak belirledim. Bunlar gerçek tradeler olmadığı için, hesap yaparken oranı değiştirip bakiyenin nasıl değiştiğini görebiliriz. 50 trade sonrası farklı Kelly oranlarını simule edip, gerçek tradelere başlamadan önce en uygun Kelly oranının kaç olduğuna bakacağım.

6. Haftanın Pozisyonları

Altıncı hafta bir önceki haftaya nazaran daha sakin geçti. Geçtiğimiz hafta önceki günün kapanışına kıyasla en az %100 artan hisse sayısı bu hafta pek azdı. Bunu bağlayabileceğim bir sebep ne yazık ki yok. Olmasına da gerek yok. Amaç, geldikçe fırsatları değerlendirmek. Karşımıza sadece 4 adet fırsat çıkmış.

Pozisyonlara Bakış

Haftanın 5 gününün sadece 2 tanesinde Trade-Ideas’tan sinyaller geldi.

02/02/2026

Bu 3 hissenin de önceki günlerde olağan dışı bir aktivitesi olmamış, o nedenle önceki günlerdeki yüksek hacim filtresine takılmıyorlar. Sırasıyla DKI, CISS ve VHUB hisselerinin chartları aşağıda görülmekte.

DKI %100 stop/loss fiyatına çok yaklaşmış, %89 zararı görmüş ve ondan sonra düşmüş. Günü %37 zararla kapatmış. İyi sayılmaz ancak %100’den iyidir.

Diğer iki pozisyon, CISS ve VHUB epey stressiz rahat tradeler olmuşlar. VWAP’le olan ilişkiyi hatırlatmaya devam ediyorum. Sadece 1 kere yaklaşıp üstüne çıkıp fazla kalmadan hemen altına inmişler. Bu şekilde gün kârla kapanmış.

4/2/2026

Haftanın 2. sinyalli gününde de yalnızca 1 tanesi nizami. Geçen haftanın bülteninden hatırlanılabilir, ELPW’de geçen hafta aktivite vardı. Bu da bu haftadaki trade’i kural dışı kılıyor. Çok rahat ve kârlı bir trade olurdu, belirtmeden durmak zor.

Diğer pozisyon da epey rahatmış ve neredeyse %55 kadar düşmüş.

Haftanın Özeti

4 pozisyonla geçen hafta pozisyon bazında toplam 102% kârla kapatmış. Pozisyon başına %2 riske ettiğimizi hatırlarsak, hafta bakiye bazında %2 kârla kapanmış, gayet iyi.

Son olarak son durum şöyle;

İstatistikler bu şekilde devam ederse, %2 yerine pozisyon başına daha yüksek miktar trade etmek de kabul edilebilir. Ancak henüz sadece 22 trade oldu. Hala arttırmak için erken. Stratejinin performansına göre bakiyenin ne kadarını riske edilmesini belirleyen Kelly Kriteri adlı bir hesaplama mevcut. Önümüzdeki bültende Kelly Kriteri’inden bahsedeceğim.

5. Hafta’nın Pozisyonları

Beşinci haftanın sonuçları dördüncü hafta gibi iyi olmadı. Kabul etmek gerekir ki, 4. hafta sonuçları fazla iyiydi. 2 adet stop eden trade ve bunlara ek olarak 2 adet de kaybeden pozisyon olmuş. Sonuç itibariyle bu hafta bakiye %1.3 zarar etmiş oldu. Başlangıçtan beri olan durumu bülten sonunda paylaşacağım.

Pozisyonlara bakış

Gün gün Trade-Ideas’tan gelen sinyalleri paylaşıp bilgi vereyim.

26/01/2026

Aynı hisseye birden fazla sinyal geldiği görülüyor. Hep geçmiş 30 dakikaya göre sinyal geldiği için tekrarlaması normal. Tekrarlanmamasının ayarını yaptıktan sonra diğer günlerde tek sefer gelecek. Hedef zaten sinyalin ilk geldiğinde giriş yapmak.

BATL

BATL hissesinin kurumsal ortak oranı filtreye takılmış (%61.22 > %40)o nedenle onla ilgilenmedik. Grafiğini gene de paylaşayım, aslında çok iyi bir trade olabilirdi. Uzun vadede bu hisseler kaybettirdiği için bunlarla ilgilenmiyoruz. Hiç bakmamak aslında en iyisi, zira bu şekilde kurallara uymamaya başlanabilir.

BNAI

BNAI önceki günlerdeki yüksek hacim filtresine takılmış bu da eleniyor. Aşağıda önceki günlerdeki yüksek hacimli günler görülüyor. Bu filtre zarardan korumuş oldu.

MBAI

MBAI nizami bir trade. Sadece %10 kârla kapatmış. Pozisyon %34 kâra geçmiş, ancak kurallar gün sonuna kadar beklemek olduğu için ne yazık ki bir kısım kâr masada kalmış. Bunun olması çok normal. İlerleyen bültenlerde stratejiyi farklı yönetsek nasıl daha farklı sonuçlar alırız konusuna değineceğim.

Günlük hacim filtresinden de aşağıda görüldüğü gibi geçiyor.

27/01/2026

4 sinyal gelmiş arasından bir tanesi XTKG ve GITS önceki gün yüksek hacim filtresine takılmışlar. Günlük grafikleri aşağıda.

NUWE ve XHLD sinyalleri kurallara uygun. Grafikleri sırasıyla aşağıda. XHLD ne yazık ki zarar etmiş.

XHLD’nin VWAP’in (turuncu indikatör) nasıl altına düşmediğine dikkat etmek gerekir. Pozisyonları manuel yönetirken VWAP akılda tutulması gereken bir indikatör.

28 Ocak 2026

MRNO önceki gün yüksek hacim filtresine takılmış TIRX ve FEED kurallara uygunlar. Grafikleri sırasıyla aşağıda görülebilir.

Gene iki trade’de de VWAP’e dikkat etmekte fayda var. İlkinde (TIRX) VWAP’in altına inmiş ancak pek orada kalmadan üstüne çıkmış. İkincisinde (FEED) VWAP’e yaklaşmamış bile. TIRX başlangıçtan beri ilk 100% stop olmuş trade oluyor. FEED de ufak bir zararla kapatmış.

29 Ocak’ta sinyal gelmemiş. Sinyalsiz günler çok normal.

30/01/2026

Haftanın son günü 4 tradele yoğun geçmiş. FAT ve FATBB sinyalleri gelmiş, ikisi de aynı şirkete bağlı farklı tickerlar o nedenle sadece FAT’de işleme alıyorum. Diğer 3 sinyal de kurallara uygun. FAT, VIVS, TWNP, ELPW grafikleri sırasıyla aşağıda görülebilir.

Tekrar VWAP’e (turuncu indikatör) dikkat çekeceğim. FAT ve VIVS VWAP’in altına iniyor ve bir daha hiç çıkmıyor. TWNP bir kere bir atakla çıkıyor ve direk geri düşüyor.

ELPW

Bu hisse için ayrıca bir başlık açmak gerekir. Aşağıdaki ELWP hissesinin grafiğindeki boşluklar Circuit breaker halt denilen durumun olmasından kaynaklanıyor. Bu bir tür devre kesici. Ayrıntılı olarak ne zaman gerçekleştiği buradan okunabilir. Özetlemek gerekirse, hisseler kısa sürede hızlı arttığı zaman tradinge enaz 5 dakika ara veriliyor. Çeşitli durumlara göre bu ara daha uzayabiliyor. 2.level derinliği gösteren brokerlarda hangi fiyatta (LULD) devrenin kesileceği gösterilir. ELWP çok sık halt olmuş. Grafiğe bakılırsa, halt bitip market açıldıktan sonra hemen tekrar halt olmuş ve bu üst üste devam etmiş. Bu şekilde 0.41 dolardan açılan hisse 15.27 dolara kadar çıkmış ve 13.85 dolardan kapanmış. Evet, hisse bir kaç saat içersinde 37 katına çıkmış. Ben şirketle ilgili çıkan bir haber bulamadım. Ağır manipülasyon olduğu aşikar. Böyle durumlar sadece kripto marketlerinde değil, Nasdaq’ta da oluyor. Evet 30-40 katlar çok nadir görülüyor ancak, 5-10 katına çıktığı durumlar yaşanıyor.

Burada sistemi test ettiğimiz için kurallara uygun bütün pozisyonlara giriş yapmış gibi alıyorum. Pozisyonlara kendim giriş yapacak olsam bu hisse senedini es geçerdim, zira sinyal gelmeden önce de bir çok kere halt olmuş, manipülasyon olduğu sinyalin geldiği zaman belli.

Haftanın Özeti

Her pozisyonda hesabın %2’ni riske edecek şekilde başlandı. Bu durumda 5. hafta -%1.33 ile kapatacaktı. Bir hafta için makul bir kayıp, önemli olan devam etmemesi. Kazanmaya giden yol böyle kayıpları kabullenmekten geçiyor. Sistemi takip ederken, yeni kurallar ekleyerek daha kârlı olmayı bulmak gerekir. O nedenle VWAP ve halt olmuş hisselere dikkat çektim. İlerleyen bültenlerde de bunun gibi başka indikatörlere dikkat çekip sistemi nasıl daha iyileştiririz diye tartışmaya devam edeceğim.

Son olarak genel durum şöyle;

Eklenen yeni parametreler:

• Risk Reward Ratio: Kazanan tradelerin ortalamasının kaybeden tradelerin ortalamasına oranı. Bu oran ve kazanç yüzde (success rate) stratejinin performasını belirleyecek.

• Max Drawdown: Kaybeden herhangi bir trade ile beraber başlayan kayıp serisinin en çok ne kadar devam ettiği. Şu anda bakiye en çok %3 zarar yaşamış. Bu -%3’e düştüğü anlamına gelmiyor, mevcut herhangi bir yüzdeden en çok %3 düştüğü anlamına geliyor.

Son olarak 2 haftada %4.23 kâr fena değil. Önemli olan bunun devamının gelmesi. Önümüzdeki haftalarda göreceğiz.

Trade-Ideas’dan Gelen Sinyaller

Daha önce bahsettiğim Trade-Ideas’tan gelen sinyalleri de burada paylaşmak üzere günlük export ediyorum. CSV uzantılı dosya olarak çıkıyor ve 20 Ocak 2026 sinyal dosyasını Excel ile açınca şöyle gözüküyor;

Burada 7. kural olan sinyal zaman filtresi aktif değil. 2. sırada gözüken SHPH hissesinin sinyal zaman -24,87 yani market açılışından 25 dakika önce ki bu 7. kurala aykırı. Market açılışı ile 1,5 saat öncesindeki sinyalleri almıyoruz. Bunu Trade-Ideas filtrelerine 5. hafta sinyallerinden itibaren eklemiş olacağım.

Bu şekilde Excel görüntüsü paylaşmaktansa, direkt ekran görüntüsü paylaşmak daha düzgün ve şık duruyor. 21 Ocak 2026 sinyalleri şöyle;

Burada görüldüğü gibi Time of Day kolonunda kırmızı olan sinyaller geçerli değil. 5. haftadan itibaren bu şekilde kırmızı kolon görmeyeceğiz, zira onları filtremiş olacağım.

Gene de buraya gelen bütün sinyaller geçerli olmayacaktır. Zira stratejinin 8. kuralındaki son 8.5 gündeki olağan dışı hacim kontrolünü yapmak gerekiyor. Bunu ne yazık ki Trade-Ideas’da filtreleyemiyoruz. Ancak günlük grafiğe bir kaç saniye bakmak bunun için yeterli olacaktır. Örneğin 20 Ocak’ta sinyali gelen SEGG hissesinin aşağıda gözüken günlük grafiği gayet net.

Böylece 20 Ocak’ta 4 adet geçerli sinyal gelmiş oluyor.

Diğer günlere bakacak olursak; sırasıyla 21, 22 ve 23 Ocak sinyalleri aşağıdaki ekran görüntülerindeki gibi.

21 Ocak’ta zaman filtrelerinden başka filtreye takılan yok. Yani 21 Ocak’ta 3 sinyal mevcut. 22 Ocak’ta sadece IOTR ve 23 Ocak’ta da sadece MOVE. 23 Ocak’taki DRCT hissesi de hacimli geçmiş gün filtresine takılıyor. Aşağıdaki görüldüğü gibi sinyalden bir önceki gün de 18 milyondan fazla hacme ulaşmış. Bu sinyal günüyle karşılaştırıldığında çok yüksek gözükmeyebilir ancak bizim filtremiz için yeterince fazla.

4. Haftanın Sonuçları

Yukarıda gözüken sinyallere ve geçen haftaki bültende açıklanan kurallara göre 4. hafta trade sonuçları şöyle:

Tablodaki kolonları da açıklayayım;

• Date: sinyal geliş tarihi

• Ticker: hisse senedi

• Price: sinyalin geldiği hisse fiyatı

• Closing Price: hissenin kapanış fiyatı, stratejiye göre bu pozisyonun da kapanış kuralı oluyor.

• PnL (Profit and Loss): Bu pozisyon için riske edilen miktara göre kar/zarar oranı. Toplam bakiyeye göre değil, yanlış anlaşılmasın.

• MaxOD (Maximum of the Day): Pozisyon açıldıktan sonra fiyatın gün içinde çıktığı en yüksek fiyat.

• MinOD (Mininum of the Day): Pozisyon açıldıktan sonra fiyatın gün içinde indiği en düşük fiyat.

• MFE (Maximum Favorable Excursion): Pozisyon açıldıktan sonra pozisyonun geçtiği en yüksek kâr. Bunu best exit olarak da görebiliriz.

• MAE (Maximum Adverse Excursion): Pozisyon açıldıktan sonra pozisyonun ettiği en yüksek zarar.

• Cumulative: Pozisyonun bakiyenin %2’siyle açılması halindeki bakiyenin kâr ya da zararı. Önceki pozisyonların sonuçlarını toplayarak gidiyor. Bir önceki bültende pozisyon başına riske edilen miktarı %2 olarak belirlemiştik.

Haftanın Analizi

4. hafta bütün pozisyonlar yüksek kârla kapatmış. Bırakalım stop olan pozisyonu, ekside kapanan pozisyon bile olmamış. Sinyal geldikten sonra stop/loss’a en çok yaklaşan hisse SLGB olmuş. O da en fazla %70.57 artmış, yani stop/loss’a o kadar da yaklaşmamış. Bunların sonucunda haliyle toplam %5.79 kâr çok iyi gözüküyor. Daha ilk hafta olduğu için bir şey söylemek çok güç. Önümüzdeki haftalardaki sonuçlara göre yorum yapmaya başlayabilirim.

Sonuçlar daha rahat takip için ufak bir dashboard hazırladım. Trade sayısı arttıkça takip edilen yeni veriler ekleyeceğim.

Son olarak da pozisyon ve toplam bakiyenin ilişkisinin grafiği;

Kapanış olarak da hatırlat yapayım, bu pozisyonlar hala teorik. Stratejiyi canlı takip ettiğim doğru ancak bu işlemleri gerçek markette yapıyor değilim. Öncelikle 40-50 pozisyonu bu şekilde takip edeceğim. Her haftanın sonuçlarını burada paylaşıp yorumlayacağım. Sonuçları beklendiği gibi çıkarsa, bu pozisyonları gerçekten gün içinde alabiliyor muyum diye anlayıp sonra, gerçek tradelere başlayacağım. Yani bu daha test aşamasının ilk adımı.

Burada anlatacağım stratejiye başlamadan önce kısa bir hatırlatma yapayım. Daha önce short trading ile ilgili ayrıntılı Borsada Açışa Satış adlı bir bülten hazırlamıştım, isteyenler okuyabilir.

Benim ilgilendiğim short trading, herhangi bir sebepten kısa sürede ani artan hisse senetlerini shortlamak hedefli. Bu strateji tamamen istatistiğe dayalı. Yani benzer hareketleri yapan hisse senetlerin geçmişte gün sonuna kadar fiyatının düşmüş olduğu görülüyor. Bunu baz alarak bu stratejiyi uygulamaya karar verdim.

Stratejiyi bulan ya da yaratan ben değilim, kurallarını dışarıdan almış olduğum bir strateji, sonuçlarına güvendiğim için ben de test etmeye karar verdim.

Stratejinin hikayesi şöyle. Fiyatı bir önceki günün kapanış fiyatına göre en az %100 artmış olan hisse senetlerinin artışı durmuşsa, artık hareket ters yöne dönmüş ve düşüşün başlamış olma ihtimali çok yüksek. Bu nedenle de adına Backside konmuş.

Açılış Kuralları

1. Hisse fiyatı: 1-20 dolar

2. Kurumsal mülkiyet (instutional ownership) < 40%

3. O günkü hacim : 5 - 200 Milyon hisse

4. Bir önceki kapanışa göre artık > %100

5. Son 10 dakikada değişim < %0

6. Son 30 dakikada değişim < %0

7. Sinyal saatleri: 4am - 8am ve 9:30am - 12:00pm (EST yani NYSE yerel saatine göre)

8. Son 8.5 günde bu hisse senedi olağan dışı hacimli bir gün geçirmemiş olmalı.

1, 2 ve 3 numaralı kurallar gayet açık. 4. kural bahsettiğim gibi hissenin o gün enaz %100 artmış olmasını şart koşuyor. 5 ve 6. kurallar da son 10 ve 30 dakika içerisinde fiyatın artmadığını belirtiyor. 10 veya 30 dakika içerisinde artış olsa bile tekrar düşmüş olması gerekiyor. 7. kural da açık, belirtilen saatler arasında gelen sinyallerin kazançlı olduğu istatistiksel olarak görülmüş o nedenle bu saat aralıklarına bağlı kalıyoruz. 8. kural biraz karmaşık gözükebilir. Bu hisseler zaten o gün içerisinde aktif olan herkesin gözünün üzerinde olduğu hisseler oluyor. Benzer aktifliği bir önceki 8.5 gün içerisinde olmuş ve orada bir tepki oluşmuşsa bu hisseleri shortlamamak daha kârlı olduğu istatistik göstermiş. Bu aktifliği de göreceli olarak çok yüksek hacimli bir günde görebiliriz. Aşağıdaki örnekte MRNO hissesinin 8 Ocak 2026 tarihine kadarki günlük grafiği gözüküyo. Bu hisseyi 9 Ocak 2026 tarihinde trade etmek isteseydik, 6 Ocak 2026 tarihinde de yüksek hacimli bir gün olduğunu görüp elememiz gerekirdi.

Başka bir örnek olarak; aşağıdaki EVTV hissesini 12 Ocak 2026 tarihinde trade ediyor olsaydık, 6 Ocak’taki olağan dışı hacmi görebilirdik.

Sanırım bu iki örnek son kuralı yeterince açıklıyor.

Trade Sinyalleri

Yukarıdaki şartları sağlayacak hisse senetlerini bulma konusunda Trade Ideas aslı programı kullanıyorum. Bu program epey kompleks ve çok faydalı bir program. Sadece bu programla ilgili bir bülten hazırlamalıyım. Özellikle day traderlar için piyasada çok az bulunan ve çok sık kullanılan programlardan. Day trade yapıp da kullanmayanlara şiddetle öneririm.

Örneğin 20 Ocak 2026 tarihinde gelmiş iki adet trade sinyali aşağıdaki görüldüğü gibi. Ayrıca daha da aşağıda 3 dakikalık ve günlük grafikler mevcut.

Yukarıdaki görseldeki kolonların hiç biri kırmızı değil yani bu iki hisse de ilk 7 filtreden de geçmiş. 8. kural için günlük charta bakıldığında son günlerdeki yüksek hacimli aktivite görülüyor, bu da bu iki pozisyonu elenmesi gerektiğini gösteriyor. Bu hisselerin fiyatları düşmeyecek anlamına gelmez, ancak istatistikler uzun vadede bu tip hisseler elenmezse kârlılığın azalacağını gösteriyor. Bir sonraki bültende bu hisselerin gün sonunda ne olduğunu paylaşırım.

Kapanış Kuralları

Stratejinin normalde kapanış kuralları basit:

1. Stop/Loss 100%: yani hissenin fiyatı sinyalin geldiği fiyatın iki katına çıkarsa pozisyonu kapamalı. Bu şekilde pozisyon büyüklüğü kadar zarar edilmiş olur. Risk yönetimi düzgün ayarlandığı sürece bu miktar sorun teşkil etmez.

2. Stop olmadığı takdirde seans sonunda kapat. Hisse fiyatı 2 katına çıkmadığı sürece pozisyon hep açık kalıyor ve seans sonunda yani lokan saatle öğleden sonra 4’te (New York EST) pozisyon kapanır. Market kapanışında pozisyonu kapatmayı sağlayan emirler brokerlarsa sık görülür. Bunlar kullanılabilir.

Risk Yönetimi

Backtestlere göre bu stratejinin başarı oranı %80 - % 85. Ortalama pozisyon kârı da %10 - %15. Bu bütün bakiyenin %2’si bu strateji için uygun. Başarı oranı %80-85 arası olan ve ortalama trade kârı 10-15% olan bir stratejide, bu oran Kelly Kriteri’ne göre epey düşük. Ama zaten şu anda stratejiyi gerçek tradelerle forward test yaptığımız için riski düşük tutup güvenli tarafta kalmakta fayda var. Aynı zamanda bu şekilde stop olan tradelerde de bakiyenin yalnızda %2’si kaybedileceği için bu miktar psikolojik olarak etkili olmayacaktır. Stratejinin beklenen performansı sağladığına emin olunarak güven arttığında risk miktarı adım adım artırabilir. Birden fazla pozisyon açılması halinde de her pozisyon başına risk %2 olacağı için birden fazla pozisyonun stop olması da bakiyeyi çok etkilemeyecektir. Bu stratejide birden fazla açık pozisyonun olması çok beklenilmemekte. Özetle stratejinin son kuralı;

• Pozisyon başına riske edilecek miktar %2.

Bu bültenin yayınlandığı hafta stratejiyi test etmeye başlamış oluyorum. Önümüzdeki bültenlerde pozisyonları değerlendiriyor olacağım.

Oysa geriye dönüp baktığımda, bu bülten denemesi şimdiye kadar yaptığım tüm içerik girişimlerinin en tutarlı olanıydı. Aralarda uzun boşluklar olsa da Mart 2024’ten Mayıs 2025’e kadar geçen o bir yılı aşkın sürede tam 31 bülten yayınlamışım. Profesyonel bir içerik üreticisi için bu elbette mükemmel bir sayı değil, ama önceki içerik üretim denemelerime kıyasla oldukça iyi.

Ne var ki, o ivme de uzun sürmedi. Mayıs ayından sonra klavyeye yeni bülten yazmak üzere yeniden oturamadım. Yazma isteği de, yazacak motivasyon da kaybolmuş değildi, öncelikler değiştiği için tradingden bir süre uzak kaldım. Tradinge bir süre ara vermiş olmama rağmen bültenlere devam etmek istiyordum, ancak kısıtlı zaman buraya zaman ayıramama sebep oldu.

Bu arada yeni içerik olmamasına rağmen gelen tek tük takipçiler bültenlere bir an evvel geri dönmem gerektiğini hatırlatıyordu. Demek ki hâlâ bir yerlerde biri bu yazıları okuyor, belki bekliyor, belki de ilk kez karşılaşıyordu. Zaten ben içerik üretmek, trading ile ilgili tecrübelerimi ve yaşadıklarımı paylaşmak isterken ara vermenin anlamı da yoktu. O nedenle geç de olsa bültenlere geri dönüyorum.

Asıl meslek vs. Yan meslek olarak Trading

En başından beri trading ya da day trading bir meslektir, iş ciddiyetiyle yapılmalıdır, yandan ek gelir olarak yapılacak iş değildir şeklinde hem söyler hem de buna inanırım. Ancak hayatın gerçeği, yaşamın masraflı olması ve bu masrafları karşılayacak gelirin gerekliliğidir. Trading ile bunu sürekli bir şekilde sağlamak pek kolay olmayabilir, özellikle yeni başlayanlar için. Başlangıçta tatmin edici kâr sağlanabilir ancak gelirin sürekliliği esastır. Bana kalırsa yeni başlayan bir trader için zararda olmamak bile başarı sayılabilir.

Kişisel gelişim safsatalarında sıkça bahsedilir. Sevdiğiniz işi yapın, hayallerinizin peşinden koşun, asla pes etmeyin, pes edenler başaramaz, başaranlar pes etmez vesaire. Hepsi doğru olabilir, ancak hayallerin peşinden koşarken önceliklerin belirlenmesi, ihtiyaçların giderilmesi de gerekir. Bu da hayatın gerçeğidir. İşte böyle düşünenler asla hayallerine ulaşamaz diyecek gurular kesin vardır. Varsın olsunlar. Hayallere ulaşmak için atılması gerek adımlar gerçekler çerçevesinde olmalıdır.

Gerekli plan yapılmadan bütün gelirini tradingden sağlamak hayat akışı içerisinde doğru olmayabilir. Bu kısaca şu demek; tradingden düzenli gelir sağlayacak hale gelene kadar sadece tradingden gelir elde etmeye çalışılmamalı. Zira trading de her serbest meslek gibi garanti gelir getirecek bir iş değildir. Bu nedenle planlamayı önceden yapmakta fayda vardır. Hatta trading özellikle day trading kaybetmek üzerine kurulmuş bir uğraş olduğu için bırakın düzenli geliri birikmişi de kaybetmek çok olasıdır. O nedenle sadece masrafları karşılayacak şekilde zararda olmamak bile başarıdır.

Brent Donnely Alpha Trader adlı harika kitabında -yanlış hatırlamıyorsam- 3 senedir trading ile uğraşıp hala sonuçlardan memnun değilseniz artık başka işlerle uğraşmanın vakti gelmiştir der. Bu elbette ki kesin bir deneme süresi değildir. Tradingde senelerce çok karlı olup, çok kısa sürede yılların kârını kaybetmek mümkündür. Sürenin ne kadar olacağı kişiseldir. Süre ne kadar olursa olsun buna göre finansal planlama yapmalı ve bir B planı oluşturmalıdır. Bu şekilde psikolojik rahatlık sağlanır ki bunun da tradingde önemi büyüktür.

Buna göre her şeyi bırakıp trading ile uğraşmak yerine, ikinci bir yöntem olarak tradinge yavaş geçiş de sağlanabilir. Bu geçiş yönünde aşağıdaki adımlar takip edilebilir;

1. işe/mesleğe yani asıl kaynağı kesmeden tradinge ayıracak zamanı bulmak,

2. ayrılan bu zamana ve süresine uygun kârlı bir strateji bulmak veya geliştirmek,

3. bu stratejinin doğru bir şekilde uygulandığına emin olmak,

4. gerçek hayatta stratejiyi uygulayarak kârlılığından emin olmak,

5. çok yüksek olmasa da kârlılığın sürekliğini sağlamak,

6. istenildiği takdirde, beklenen gelirin elde edildiği görüldüğü halde tradinge ayrılan zamanı arttırmak,

7. işlerin terse dönmesi ihtimaline karşı bir B planı yapmak.

Her adım elbette içerisinde tekrar epey ayrıntılı planlanabilir ama anlatılmaya çalışılan açıktır. Önce tradingde başarılı olabileceğini gör, sonra her şeyinle tradinge devam et ve geri dönmek için açık kapı bırak.

Başarı hikayelerinde genelde adımlar bu şekilde olmaz. Belirli bir yere ulaşmak için bütün enerjinin aynı yöne verilmesi salık verilir. O başarı hikayelerinde böyle de olmuştur doğrudur, ancak bize ulaşan hep başarı hikayeleridir. Aynı şekilde hareket edilip de başarısızlıkla sonuçlanmış hikayeler pek anlatılmaz. Oysa onların sayısı çok daha fazladır. Ne şekilde hareket edileceği kişisel seçimdir. Sonuçlara katlanacak olan seçimi yapacak olandır.

Bir sonraki bültenlerde day tradinge ne kadar zaman ayırdığımı, trading stratejimi uygulama biçimini ve başarı durumunu paylaşıyor olacağım. Hedefim bu sefer aynı stratejiye bağlı kalarak, bunu en az hata ile en az 50 trade boyunca uygulayıp uzun vadeli gelir elde edilebilir mi diye anlamak.

Mevcut Kurallar

Bültenlerin başında sonunda ve bazen de ortasında kuralları hatırlatıyorum ki, farklı bültenlerde açıklanan kurallar arasında kopukluk olmasın, takip kolaylaşsın. Önceki bültenlerde ayrıntıları ile açıklanan kurallar kısaca aşağıda görülebilir.

• Marketler: GBPJPY. GER40 (DAX), XAUUSD (Gold)

• Pozisyon saatleri: 09-12 (TSİ)

• Yön: bullish bias ise long, bearish bias ise short, karışık bias ise long veya short

• Kırılım: Destek/direnç seviyesini kırıp altında/üstünde kapanış

• LTA: Pozisyona giriş yapılacak bölgenin sol tarafının düşük trafikli bölge olması

Yeni Kurallar

Bunlarla beraber artık marketin genel durumu ve fiyat beklenen duruma gelmiş sayılır ve artık pozisyon açmak için son şartlara bakmak gerekiyor. Bu bültende bu son kuralları ve bu kuralların mantığı açıklanacak. Yeni kurallar şöyle;

• Fitilli kırılım mumu

• Fitilli açılış mumu

• Minimum risk ödül oranı: 1

Mum Fitilleri (Candle Wicks) ve Kurallar

Mumların fitilleri ile ilgili olan kurallara değinmeden önce, mum fitilleri hakkında açıklama yapmakta fayda var.

Bilindiği üzere mum yapıları, gövde ve fitillerden oluşur. Fitiller mum zamanı içerisinde fiyatın ulaştığı en yüksek ve en düşük fiyatları gösterir.

Mumların fitilleri olmadığı zaman özellikle, artan veya yükselen ve çoğunlukla yeşil renkle gösterilen (bullish) mumların alt fitilleri olmadığında, fiyatın açılıştan itibaren bir daha hiç aşağı inmediğini gösterir. Buradan da açılışın altını hiç test etmediği söylenilebilir. Aynı şekilde azalan veya düşüş ve çoğunlıkla kırmızı ile gösterilen (bearish) mumların üst fitilleri olmadığında, fiyatın gene açılıştan itibaren bir daha hiç yukarıya gitmediği yani fiyatın daha yukarı çıkmadan aşağı indiğini gösterir. Aşağıda bu tip fitilsiz mumlara örnekler görülebilir.

Bu tip fiyatın alt veya üst fiyatları test etmeden direkt çıktığı veya indiği durumlarda fiyatın o gitmediği bölgeye gideceği olasılığının yüksektir. Buna sebep o bölgenin henüz hiç test edilmemesi görülebilir. Yukarıdaki örnekteki fitil olmayan bölgelere fiyat çokda uzaklaşmadan geri geldiği görülebilir.

Her fitilsiz mum için bunun geçerli olduğu söylenilemez ancak, kazanç sağlama olasılığını arttırmak adına kırılım mumlarının fitilli olmasını stratejinin kurallarına eklenir.

Bir önceki bültenden hatırlanacağı gibi kırılım olması için, destek ya da direnç seviyesinin üstünde veya altında kapanış gerçekleşmesi gerekiyordu. Örnekleri aşağıda tekrar görülebilir.

Bu iki örnekte de kırılım mumlarının fitilleri olduğu görülmekte. Dikkat edilmesi gereken bullish mum için alt fitilin, bearih mum için de üst fitilin oluşmuş olması. Bu şekilde, o mumun açılış fiyatının altının veya üstünün test edildiğini ancak oralarda kalmayıp çıktığını veya indiğini anlayabiliyoruz. Bu da fiyatın o yönde devam etme olasılığını artırıyor. Bu nedenle bu da stratejinin pozisyona giriş kurallarından biri oluyor.

• Direnç seviyesini yukarı doğru kıran bullish mumun alt fitilinin olması veya

• destek seviyesini aşağı doğru kıran bearish mumun üst fitilinin olması.

Bu durumlarda fiyatın mum açılışından sonra kapanmadan pozisyon yönünün tersini test edip geri döndüğü anlaşılır.

Giriş Fiyatı

Destek veya direnç seviyelerinin kırılımı bir mum kapanışı ile olur. Bu kırılımlı kapanışın ardından yeni açılan mumun hareketine göre pozisyona girilir. Pozisyonun açılıp açılmayacağı henüz belli değildir ancak pozisyonun açılış fiyatı bellidir. Yani beklenen hareket olduktan sonra fiyat açılış fiyatına gelirse pozisyona giriş yapılacaktır.

Yukarıdaki örnekten devam ederek göstermek gerekirse, direnç seviyesi üzerinde kapanmış mumunun, kapanış fiyatı 20,463.4’tür. Bu mumun tepe noktası ise 20,466.9’dur. Bu fiyatlar aşağıdaki grafikte net olarak gözükmektedir.

Pozisyonun açılış fiyatı kırılım mumunun tepe noktası olarak belirlenir. Ancak fiyatın buraya geldiğinde giriş yapılıp yapılmayacağı iki yeni şarta bağlıdır. Bunlar;

• risk ödül oranının enaz 1 olması ve

• açılış mumumun long pozisyonlarda alt fitilinin, short pozisyonlarda üst fitilinin olması.

Stop Loss, Take Profit ve Risk Ödül Oranı

Stop loss (zarar kes) direk tercümesinin de belirttiği gibi zararın kesileceği fiyattır. Pozisyona giriş yapıldıktan sonra, pozisyonun zarara girmesi ile birlikte artık pozisyonun kapatılması gereken fiyattır. Haliyle long pozisyonlarda bu fiyat giriş fiyatının altında, short pozisyonlarda da giriş fiyatının üstündedir.

Stop loss’un nereye konulacağı gayet makul, aynı zamanda tartışmalı bir sorudur. Bu genel olarak traderın tarzına göre değişkenlik gösterebilir. Genel bir tanım olarak stop loss, pozisyona girdikten sonra o girişin artık hedefe ulaşma ihtimalinin çok azaldığı, ve artık pozisyonun kardan çok zarar getirme ihtimalinin çok olduğu, bu nedenle de artık bu zararın orada kesilmesi gereken yerdir. Bu tarz düşünce de trader ve stratejiye göre değişkenlik gösterebilir. Kimi traderlar ve startejilere göre giriş yaptıktan sonra hemen pozisyon yönünde hareket olmasını bekledikleri için, stop loss’u giriş fiyatına çok yakın koyabilir, kimileri de giriş fiyatına yakın destek veya direnç bölgelerinin altına veya üstüne koyabilir.

Neyse ki, bu stratejide stop loss koyma kuralı basit ve nettir. Bu kural az sonra bültende geçen haftaki örnekler üzerinden açıklanacak. Ancak ondan önce risk ödül oranına kısaca değinilmeli.

Herhangi bir pozisyona girmeden önce, nasıl ki stop loss fiyatını belirli ise, hedef fiyat (take profit) da belirli olmalıdır. Giriş fiyatı ile stop loss fiyatı arasındaki farkın giriş fiyatı ile take profit fiyatı arasındaki farka oranı risk ödül oranı olarak tanımlanır. Örneğin, herhangi bir long pozisyonda giriş fiyatının %1 altına stop loss koyulduğu varsayılırsa, fiyat %1 arttığı zaman riske edilen miktar kadar kara geçilmiş olunur. Bu durumda risk ödül durumu 1’e 1 olur (1 to 1). Buradaki %1ler fiyatın inişi ve çıkışı ile ilgilidir. Burada yüzde toplam bakiyeden riske edilen miktarla karıştırılmamalı. Fiyatın %1 ters yönde hareketine toplam bakiyenin %2’si riske edilebilir. Bu durumda fiyat istenilen yönde %1 hareket ederse, bakiyenin %2 ‘si kadar kara geçilmiş olunur.

Aşağıdaki örnekte risk ödül oranı Tradingview’daki pozisyon gerecini kullanarak kolaylıkla görülebilir. Giriş fiyatının %0.54 altına stop loss konulmuş ve hedef de gene fiyatın %0.54 fazlası. Böylece risk ödül oranı gerecin de gösterdiği gibi 1 oluyor. Bu pozisyonda bakiyenin ne kadar riske edildiyse hedefte de o kadarı kazanılmış olur.

Stratejiler belirlenirken öncelikle stop loss fiyatı belirlenir. Bundan sonra hedeflenen fiyatta ulaşılması ile genel karın riske edilen miktarın oranı yani risk ödül oranı belirlenir. Bir stratejinin uzun vadedeki risk ödül oranı ve kazanma oranı, o stratejinin ne kadar karlı olduğunu gösterir. Bu ilişki ayrıntılı olarak Trading Stratejisi bülteninin Pozisyon Büyüklüğü ve Ödül Risk Oranı (Risk Reward Ratio) bölümünde açıklanmıştı.

Stop Loss, Take Profit Yerleri ve Risk Reward Ratio Kuralı

Stop Loss Seviyesi

Stop loss’un nereye konulacağı neyse ki bu stratejide gayet net ve tartışma gerektirmiyor. Stop loss’un olduğu yer, fiyatın artık istenildiği gibi hareket etmeyip, kardan çok zarar ettirme ihtimalinin yüksek olduğu yer olduğu düşünülürse, bu stratejide stop loss’un konulacağı yer, kırılımın mumunun dibi veya tepesidir. Yani fiyat yukarı doğru kırıyorsa, kıran bullish mumumun dibinin biraz altı, aşağı doğru kırıyorsa, kıran bearish mumumun tepesinin biraz üstüdür. Aşağıdaki grafiklerde hem long hem de short pozisyon için örnekler görülebilir.

Take Profit Seviyesi ve Minimum Risk Ödül Oranı

Stop loss’un seviyesi belirli olduğu gibi take profit seviyesi de bu stratejide gayet açık. O da pozisyonun açılacağı yöndeki bir sonraki destek veya direnç seviyesi. Yani önceki bültenlerde açıklanan, düşük trafikli bölge (LTA) olarak nitelendirilen bölgenin bittiği yer.

Aşağıdaki örneklerde Tradingview long ve short araçları ile giriş stop loss ve take profit seviyeleri görülüyor. Bunlarla beraber de risk ödül oranı belirlenmiş oluyor. Giriş seviyesi ile stop loss seviyesinin arasındaki farkın, giriş seviyesi ile take profit seviyesi ile arasındaki fark risk ödül oranını veriyor.

İlk grafikte bu oran 1.34, ikincisinde ise 3.07 olarak görülüyor. Stratejide aranılan minimum risk ödül oranı 1.

• Kural: minimum risk ödül oranı 1.

Mevcut Kuralları Hatırlama

Yeni 2 kural ekledikten sonra ve en son kurala geçmeden önce mevcut kuralları hatırlamakta fayda var. Kuralları ne kadar hatırlarsak ve tekrarlarsak o derece uymaya devam etme olasılığı artar, o nedenle bültenlerin içinde sıklıkla tekrar ediliyor.

• Marketler: GBPJPY. GER40 (DAX), XAUUSD (Gold)

• Pozisyon saatleri: 09-12 (TSİ)

• Yön: bullish bias ise long, bearish bias ise short, karışık bias ise long veya short

• Kırılım: Destek/direnç seviyesini kırıp altında/üstünde kapanış

• LTA: Pozisyona giriş yapılacak bölgenin sol tarafının düşük trafikli bölge olması

• Kırılım mumu: bullish ise alt fitil, bearish ise üst fitil olmalı

• Entry (giriş): Kırılım mumunun tepesi (long), dibi (short)

• Stop Loss: Kırılım mumumun dibinin biraz altı (long), kırılım mumunun tepesinin biraz üstü (short)

• Take Profit: Pozisyon yönündeki ilk destek veya direnç seviyesi

• Risk Ödül Oranı: Minimum 1

Kural sayısı fazla gibi duruyor, ancak bu kurallar birbirini tamamalayan şekilde pozisyonlara aşina oldukça, aslında kuralların oldukça basit olduğu anlaşılacaktır.

Son Kural: Pozisyona Giriş Mumu Fitili

Yukarıdaki kuralların hepsine uyulma durumunda, fiyatın artık giriş seviyesine gelmesi beklenir. Ancak buraya gelmeden önce olması gereken son şart, kırılım mumumun kapanmasından sonra, yeni mumda fiyatın öncelikle pozisyona ters yönde hareket etmesi, bu ters yönü test etmesi ve sonra istenilen fiyat seviyesine gelmesidir.

Aşağıdaki videolarda beklenen hareketlere örnekler görülebilir. İlk videoda long pozisyon açılması beklenir. Direnç seviyesini yukarı doğru kıran mumdan sonra, bu mumun tepesinin kırılımıyla beraber pozisyona giriş bekleniyor. Ancak ondan önce fiyatın son mumun kapanış fiyatının altını test etmesi, bundan sonra eğer giriş seviyesine geldiği halde pozisyon açılması gerekir. İlk videoda fiyatın kapanışın altını test ettiği görülüyor. Artık fiyat yukarıdaki giriş seviyesine gelirse pozisyon açılabilir. Fiyat giriş seviyesine geldiğinde, mevcut mumda alt fitil oluşmuş olacak ki bu da long pozisyon açmak için son şart.

Alttaki ikinci videoda da short pozisyon açılması beklenir. Destek seviyesini aşağı doğru kıran mumdan sonra, bu mumun dibinin kırılımıyla beraber pozisyona giriş bekleniyor. Ancak ondan önce fiyatın son mumun kapanış fiyatının üstünü test etmesi, bundan sonra eğer giriş seviyesine geldiği halde pozisyon açılması gerekir. İkinci videoda da fiyatın kapanışın üstünü test ettiği görülüyor. Artık fiyat aşağıdaki giriş seviyesine gelirse pozisyon açılabilir. Fiyat giriş seviyesine geldiğinde, mevcut mumda üst fitil oluşmuş olacak ki bu da short pozisyon açmak için son şart.

Tüm Kurallara Bakış

Bununla beraber kurallar tamamlanmış oluyor.

• Marketler: GBPJPY. GER40 (DAX), XAUUSD (Gold)

• Pozisyon saatleri: 09-12 (TSİ)

• Yön: bullish bias ise long, bearish bias ise short, karışık bias ise long veya short

• Kırılım: Destek/direnç seviyesini kırıp altında/üstünde kapanış

• LTA: Pozisyona giriş yapılacak bölgenin sol tarafının düşük trafikli bölge olması

• Kırılım mumu: bullish ise alt fitil, bearish ise üst fitil olmalı

• Entry (giriş): Long pozisyon için kırılım mumunun tepesi (long), short pozisyon için kırılım mumunun dibi

• Stop Loss: Kırılım mumumun dibinin biraz altı (long), kırılım mumunun tepesinin biraz üstü (short)

• Take Profit: Pozisyon yönündeki ilk destek veya direnç seviyesi

• Risk Ödül Oranı: Minimum 1

• Açılış mumu fitili: Long pozisyon için alt fitil, short pozisyon için üst fitil

  ---

Bununla beraber 5 bültendir, bir stratejinin bütün kurallarını açıklan. Yazılı ortamda elden geldiğince açık anlatmaya çalıştım. Hem parçalı hem de yazılı ortamda açıklandığı için anlaşılmasının zor olduğu aşikar. Önümüzdeki bültenler pozisyon örneklerini, kuralların açıklamalarıyla içeriyor olacak. Bunlarla beraber bu stratejinin daha iyi anlaşılacağını umuyorum.

Günlük Market Yönü (Daily Bias)

📉📈Market Yönü ve Yapısı (Market Structure and Bias)

Önceki bültende marketin genel yönü ve bu yönün belirlemek için nasıl bir yapı olması gerektiği incelendi. Kısaca hatırlamak gerekirse, marketin yönü yukarı, aşağı veya yatay yönlü olabilir.

Yukarı yönlü (bullish) marketlerde, yükselen dipler (higher lows) ve yükselen tepeler (higher highs), aşağı yönlü marketlerde de düşen tepeler (lower highs) ve düşen dipler (lower lows) görülür. Yatay marketlerde ise tepeler ve dipler düzensizdir ve bir önceki dip veya tepeye kıyasla daha yukarıda veya daha aşağıda olabilir, düzenli bir çıkış ya da iniş görülmez.

Marketin yapısını ve yönünü tespit ettikten sonra o gün trade edilecek yönü de belirlememiz gerekiyor. Grafiğin genel durumu yukarı, aşağı veya yatay yönlü olabilir. Bu bir day trading stratejisi olduğu için, o günün hangi yön(ler)e trade edileceği belirli olmalıdır.

Bu stratejinin sahibinin (Harry Sharp, Tradesharp) günlük pozisyon alınacak yönün belirlediği yöntem, en son kapanmış günlük ve 4 saatlik mumarın yönüne bakmak. Hem günlük hem de 4 saatlik mumlar artan (bullish - çoğunlukla yeşil gösterilir) mum ise, günlük bias de artan yani bullish, hem günlük hem de 4 saatlik mumlar azalan (bearish - çoğunlukla kırmızı gösterilir) mumlar ise, günlük bias de azalan yani bearish olarak belirleniyor. Burada dikkat edilmesi gereken, kapanmış olan mumlara bakmak. Günlük yön artan olduğunda long, azalan olduğunda ise short pozisyon alma planı yapılır.

Tabi en son günlük ve 4 saatlik mumum yönleri aynı olamayabilir. Yani günlük artan ve 4 saatlik azalan, veya günlük artan ve 4 saatlik artan mumlar olabilir. Bu durumda, bias karışık (mixed) oluyor. Yani o gün içerisinde hem long hem de short pozisyon beklenilebilir.

Aşağıdaki GER40 marketinde iki mumum da artan mum olduğu görülüyor, böyle bir günde sadece long pozisyon almak beklenir.

Bir sonraki örnek short bias için. Burada da en son kapanmış günlük ve 4 saatlik mumlar azalan mumlar. Ancak 4 saatlik grafikte belirgin bir yataylık söz konusu. Onu da gözden kaçırmamalı.

Son örnekte de GBPJPY paritesi bir önceki gün hızla çıkmış ancak bir önceki 4 saatte aynı şekilde artamadan azalan bir doji bar ile kapatmış. Burada da bias karışık (mixed), yani duruma göre long veya short pozisyon alınabilir.

Pozisyona girmenin ayrıntısına başlamadan önce, stratejinin kurallarını baştan gözden geçirip hatırlamakta fayda var. Bir stratejiyi bir kaç bültene sığdırırken böyle olması normal.

Marketler

GBPJPY, GER40 (DAX), XAUUSD (GOLD)

Trading Saatleri

09-12 TSİ (Nisan 2025)

Trading Yönüne Göre Pozisyon Yönü

1. Bullish bias —> long

2. Bearish bias —> short

3. Karışık bias —> long veya short

Destek ve Direnç Seviyerleri

Haftalık, günlük, 4 saatlik, saatlik, 30 dakikalık, 15 dakikalık seviyeler belirlenir.

Pozisyona Giriş Formasyonu

Pozisyona giriş yapılacak marketler, hangi saatler arasında hangi yönde işlem yapılacağı ve gerekli destek ve direnç seviyelerinin hepsi belirlendikten sonra, pozisyona girilmesi için gereken formasyon ya da setup beklenir. Farklı giriş formasyonlarının uzun vadede çalışacağı muhakkak ancak, burada en yaygın ve basit olan setup anlatılacak.

Setup aslında oldukça basit. Destek ve direnç seviyelerini belirlemiştik. Pozisyona girmek istediğimiz bölgeler, destek ve direnç seviyelerinin arasında trafiğin az olduğu yani fiyatın daha önce belirli bir reaksiyonla karşılaşmadığı bölgeler. Bu nedenle bu seviyelerin üstünde veya altında bar kapanışı olması gerekiyor. Long pozisyon için direnc seviyesinin üzerinde, short pozisyon için de destek seviyesinin altında kapanış olmalı.

Bu setupları ararken grafiğin sol tarafının önceki bültende açıklandığı gibi düşük trafikli bölgelerin, yani destek direncin olmadığı sıralı düşen veya çıkan mumların olması da pozisyona giriş şartlarından biri. Bu şekilde şartlar birleştirildiğinde aşağıdakilere benzer formasyonlar, giriş için elverişli bölgeler oluyor.

Daha anlaşılır olması adına, gerçek market geçmişlerinden örnekler aşağıda görülebilir. Grafiklerin hangi tarihten olduğunu anlamak için dikey çizgilere bakılabilir.

Örneklerde trade edilecek bölgeler de belirtildi. Fiyatın bu bölgeler arasında hızlı hareket etmesi beklenir.

Bu örneklerdeki sol taraflar çok temiz gözükmekte ki bu beklenmesi gereken bir durum ancak bazı durumlarda grafiğin sol tarafında ufak da olsa reaksiyon bölgeleri oluşmuş olabilir. Bu pozisyona girişe engel değildir, ancak fiyatın o reaksiyon bölgesinde tekrar reaksiyon göstermesi beklenir ve pozisyon ve risk yönetimi buna göre yapılmalıdır. Aşağıda bu durumu gösteren bir örnek görülüyor.

Grafiği ileri sarınca fiyatın bu bölgelerin kırıp tekrar test ettiğini belirğin bir şekilde görülür. Bu bölgelerdeki reaksiyon her zaman bu kadar net olamayabilir. Önemli olan böyle bir seviyenin varlığından haberdar olup planı buna göre yapmaktır.

Kurallara Genel Bakış ve Kapanış

Çok fazla teknik detayda boğulmamak adına bültenin sonunda, şu ana kadarki pozisyona giriş kurallarını tekrarlamakta fayda var.

• Marketler: GBPJPY. GER40 (DAX), XAUUSD (Gold)

• Pozisyon saatleri: 09-12 (TSİ)

• Yön: bullish bias ise long, bearish bias ise short, karışık bias ise long veya short

• Kırılım: Destek/direnç seviyesini kırıp altında/üstünde kapanış

• LTA: Pozisyona giriş yapılacak bölgenin sol tarafının düşük trafikli bölge olması

Bir sonraki bültende artık giriş yapmak için son şart olan risk ödül oranını incelenecek. Daha fazla teknik detayla boğmamak adına bunu bir sonraki bültene saklıyorum. Risk ödül oranı kendi başına incelenmesi gereken mühim konulardan biridir. Bu nedenle de ayrı kalması daha faydalı.

📉📈Market Yönü ve Yapısı (Market Structure and Bias)

Her piyasanın 3 adet eğilimi veya yönü olabilir. Bunlar yukarı (bullish), aşağı (bearish) veya yatay (ranging) olabilir. Herhangi bir markette her hangi bir pozisyon almadan önce trader tarafından marketin yapısının belirlenmesi gerekir. Buna göre aynı ya da zıt yönde stratejiye göre pozisyon alınabilir.

7 Nisan 2025 itibariyle dünya üzerindeki neredeyse bütün indeksler yatay yönlü. Aşağıda SP500 endeksinin günlük grafiği görülüyor. Aşağı yön açık olarak görülüyor.

Aynı şekilde aşağıda görülen EURUSD marketi de yatay marketten sonra yönünü yukarıya çevirmiş durumda.

Son olarak da GBPJPY marketi de günlük grafikte uzunca zamandır yatay seyrediyor. Bu yatay seyrediş artık aşağı doğru kırılmış olabilir.

Aslında marketlerin yönünü market yapısı belirler. Yükselen marketlerde daha yüksek zirveler (higher highs) ve daha yüksek dipler (higher lows) olur.

Aynı şekilde düşen marketlerde de düşen tepeler (lower highs) ve düşen dipler (lower lows) bulunur.

Ancak market yatay veya kararsız (sideways / ranging) ise, yüksekler ve dipler düzensiz olarak daha yüksek veya alçak olur.

Bu tepeler ve dipler market yapısı içersinde destek (support) ve direnç (resistance) bölgelerini oluşturur. Bir sonraki bölümde destek ve direnç bölgelerinden bahsedeceğim.

Tecrübeli traderların aşina olduğu marketin yönü ve yapısı herhangi bir pozisyon açılmadan önce biliniyor olmalıdır. Özellikle marketin yapısı devam ediyor mu yoksa bozuluyor mu bilinmelidir. Marketle aynı yönde pozisyon alınacak diye bir kural yoktur. Ancak ters yönde bir pozisyon açılıyorsa bile, bundan haberdar olunmalı hedefler ve riskler ona göre belirlenmelidir.

📊Destek ve Direnç Seviyeleri (Support / Resistance)

Destek ve dirençin tanımına ve hangi durumlarda oluştuklarını ve grafiklerde ne anlama geldiklerini açıklamayacağım, zira bu bülteni okuyanlar bu tanımlara yeterince aşina olduğunu düşünüyorum. Olmayanlar için de internette yeterince tanım ve açıklama bulmak mümkün. Ben burada bu bölgeleri nasıl belirlediğimi açıklayacağım. Ne kadar bu bölgelerin tanımı aynı ve bunları belirlemek benzer olsa da yöntemler farklılık gösterebiliyor.

Öncelikle bu stratejide destek ve direnç bir seviye olarak belirleniyor. Bu seviye de belirli bir fiyata denk geliyor. Yani sıklıkla olduğu gibi bir bölge olarak belirlenmiyor. Böylece destek veya dirençin kırılıp kırılmadığı tartışma konusu olmaktan çıkıyor.

Destek (Support)

Düşen mum(lar)dan sonraki ilk artan mumum açılış fiyatı destek noktası oluşturur. Bir mumum kapanışıyla beraber yeni mum açıldığı için, bu fiyat aynı zamanda düşen mumun da kapanış fiyatı olur (iki mum arasında bir gap olmadığı sürece).

Aynı şekilde artan mum(lar)dan sonraki ilk düşen mumun açılış fiyatı direnç noktası oluşturur. Bu fiyat aynı zamanda artan mumun da kapanış fiyatı olur (gene iki mum arasında bir gap olmadığı sürece).

Buradaki destek ve direnç noktalarını herhangi bir zaman dilimi için tanımlandı. Strateji için haftalık grafikten itibaren 15 dakikalık grafiğe kadar bütün zaman dilimlerindeki destek ve direnç noktalarının önemi var. Market analizini yaparken bu zaman dilimlerindeki destek ve direnç noktalarını belirleyeceğiz.

Aşağıdaki GBPJPY marketinde haftalık grafiği ve haftalık destek ve direnç seviyelerini görülüyor.

Aynı markette günlük charta inip aynı şekilde günlük destek ve direnç noktalarını belirlerken, bazı haftalık destek ve direnç noktalarının aynı zamanda günlük destek ve direnç noktası olduğunu görüyoruz ki bu çok normal zira 1 haftalık mum 5 adet günlük mumu kapsıyor.

Fiyatın bu bölgelerden bir tepki alma ihtimali yüksek olduğu için, giriş hedef ve stop fiyatlarını belirlerken bu seviyelerden yararlarnıyoruz.

Haftalık grafikten günlük grafiğe inildiği gibi, 15 dakikalık grafiğe kadar inerken, 4 saatlik, 1 saatlik ve 30 dakikalık ve 15 dakikalık destek ve direnç seviyeleri belirlenirse sonuç aşağıdaki gibi oluyor.

Çok fazla seviye var gibi gözüküyor. Ancak seviyelerin arasıdaki mesafeler yeterli olduğu sürece ne kadar çok seviye olduğunun pek önemi yok. Stratejinin hedefi seviyeler arasında pozisyon almak. Eğer ki seviyeler arasındaki mesafeler risk hedef oranına uygun ise, gerekli giriş sinyalleri beklenelebilir. Bu giriş sinyallerini ve kurallarını açıklamadan önce, bu stratejideki gerekli olan son price action konseptinden bahsedeyim.

🚦Düşük Trafik Bölgeleri (Low Traffic Areas - LTA)

Düşük trafik bölgeleri tamamen benim tercümem. Low Traffic Areas konseptini webde Tradesharp olarak bilinen Harry Sharp adlı traderdan öğrendim. Zaten burada anlattığım stratejiyi de ondan öğrendim. Kendisinin yoğun içerikli ve çok faydali bir Youtube kanalı bulunmakta, tavsiye ederim. Onun dışında internette bununla ilgili çok bilgi bulamadım. Anladığım kadarıyla, bu konsept Break of Structure, Change of Character gibi price action konseptleri kadar bilindik değil. Belki de başka isimlerle biliniyordur.

LTAlar kısaca arka arkaya gelen artan (bullish) veya azalan (bearish) mumların biraraya gelmesinden oluşan bölgelere deniliyor. Yukarıda anlatıldığı gibi destek ve direnç konseptinde artan ve azalan mumların arka arkaya gelmesi gerekiyordu. Bu durumda LTAlar destek ve direnç seviyesi olmayan bölgeler oluyor. Fiyat destek ve direnç olmayan bölgelere tekrar geldiği zaman destek veya direnç olmadığı için tepki göstermiyor ve haliyle hızlı ve büyük hareketler yapabiliyor. Bu nedenle LTAların olduğu bölgelerde pozisyona girmeyi bekliyoruz. Düşük trafik bölgeleri derken burada hacmin ya da hareketin düşük olduğu anlaşılmasın. Trafiğin, yani sıkışıklığın az olduğu o nedenle akışın fazla olduğu alanlar olarak anlaşılabilir.

💱Trading Bölgeleri

Destek ve direnç seviyelerini çizdikten sonra, eğer var ise grafiğin sol tarafındaki LTAlar bizim pozisyona gireceğimiz bölgeler oluyor. Sol tarafta LTAlar yoksa o aralarda pozisyona girilmiyor. Aşağıda örnekler görülüyor.

Aslında zaten anlaşılacağı gibi, destek ve direnç bölgelerini belirlemekteki amaç LTAları tespit ederek, fiyat hareketlerinin daha hızlı ve büyük olma ihtimalinin fazla olduğu yerlerde pozisyona girmek.

📑Özet

Bu bültende daha öncekilere kıyasla daha fazla teknik bilgi paylaştım. Yazılı ortamda bu açıklamalar pek kolay değil, bu nedenle anlaşılmaz durumlar ortaya çıkmış olabilir. Önümüzdeki bültenlerde bu strateji ile ilgili pozisyonları paylaşmaya başladıkça bu anlaşılmaz durumlar ortadan kalkacaktır.

Kısaca özetlemek gerekirse, öncelikle pozisyon alınan marketin yönünü ve yapısını belirliyoruz. Sonra haftalıktan 15 dakikalığıa her zaman dilimindeki destek ve direnç seviyelerini saptıyoruz. Bu şekilde LTAlar ve trading bölgeleri ortaya çıkıyor. Bundan sonraki aşama, giriş için olması gereken formasyon veya setuplar oluşması. En sık kullandığım giriş setuplarını bir sonraki bültende paylaşacağım.

Herhangi bir day trading stratejisinin içerdiği kurallardan biri de pozisyonların açıldığı, veya açılmasının beklendiği saatlerdir. Yani day trading’den bahsettiğimiz için, gün içerisinde hangi saatler arasında chart başında pozisyon beklemek gerektiğidir. Seçilen saatlerin elbette bir özelliği olmalı. Konu CFDlerde trade edilen enstrümanlar ise, bu saatler trafiğin yani aynı zamanda likiditenin en yoğun olduğu zamanlar olarak seçilmelidir. Aslında sadece CFDleri trade ederken değil, her hangi bir marketi trade ederken yoğunluğun en fazla olduğu saatler tercih edilmelidir.

Şu ana kadar yoğun olmayan bir zamanda pozisyon açmaya odaklanmış bir trading stratejisi ile karşılaşmadım. Özellikle day trading’de böyle bir stratejinin mantıklı olacağını düşünmüyorum zira, yoğunluğun fazla olduğu saatlerde, aktif traderların sayısı fazla olacak, böylece likidite artacak, pozisyon açıp kapatmak daha kolay hale gelecek ve fiyatın hızlı hareket etmesi daha olası olacaktır. Ki bu hızlı hareketler day traderların gerçekleşmesini istediği durumlardır.

🌎Forex Marketlerin İşlem Saatleri

Forex (foreign exchange) piyasası, dünyanın en büyük ve en likit finans piyasasıdır. Buradaki konu paritelerin alınıp satılması olduğu için, tek bir merkezden yönetilmez. Bankalar, kurumlar, bireysel yatırımcılar dünya genelinde farklı zaman dilimlerinde doğrudan birbirleriyle işlem yapar. Dünyanın herhangi bir yerinde ve her anda çeşitli paritelerin alış ve satışı gerçekleşebileceği için, forex marketleri dünya çapında farklı merkezlerde farklı saatlerde işler. Dünya üzerinde farklı coğrafyalarda gündüz vakti olduğu için buna göre seanslar belirlenmiştir.

🔁Bu seanslar arka arkaya devam eder ve biri hep aktiftir. Farklı seanslar ve saatleri aşağıdaki tabloda görülebilir.

📌 Hafta içi boyunca hiçbir gün kesinti yoktur. Sadece hafta sonu kapanır çünkü büyük bankalar ve likiditeyi sağlayan market aktörleri tatildedir.

Özetlemek gerekirse, forex marketlerde hafta içi her saatte işlem yapılabilir ancak, her saatteki yoğunluk ve hareketlilik aynı değildir. Day trading’de hızlı hareketler yakalanmak istenildiği için, marketlerin en yoğun, likiditenin en fazla, büyük hareketlerin olma ihtimalinin en yüksek olduğu zaman aralıklarında trade edilmesi daha uygun olur. Bu da hacmin en yüksek olduğu zamanlardır.

🔁Endekslerin İşlem Saatleri

Endeksler de (örneğin GER40, SP500, NASDAQ, FTSE100 gibi) dünyanın farklı bölgelerindeki traderlar tarafından alınıp satılır. Her endeks, belirli bir ülkenin borsasını yansıtır:

Ancak CFD brokerları bu endekslerde resmi seans saatleri dışında hafta içi her gün 24 saat boyunca işlem yapılmasına imkan vermektedir. Bu endekslerin fiyatları, kapsadıkları hisse senetlerinin fiyatlarına göre belirlendiği ve bu hisse senetleri de resmi seans saatlerinde işlem gördüğü için, resmi seans dışındaki saatlerdeki fiyatlar gerçek değildir ve marketteki aktörlerin beklentisine göre hareket eder.

Örneğin:

• GER40 gece de işlem görüyor ama bu, Alman borsasında şirketlerin gerçek zamanlı işlem gördüğü anlamına gelmiyor.

• Bu sadece vadeli fiyatlama, piyasa beklentisidir.

Haliyle bu marketlerin en yoğun olduğu zamanlar da resmi olarak açık olduğu saatlerdir. Hatta resmi olarak açık olduğu saatler içerisinde açılıştan sonraki iki saat boyunca en yoğun oldukları gözlenir.

🟡Altın (XAUUSD) İşem Saatleri

Altın (XAUUSD) da Forex marketlerinde 24 saat işlen görür. Ancak bu market fiziki altın piyasası değil türevdir, o nedenle endeksler gibi spot bir market değildir.

• XAUUSD paritesi olarak geçer (1 ons altın kaç USD?)

• Bu, fiziki altın değil, bir CFD ürünüdür.

• Bu yüzden pazartesi sabahından cuma gece yarısına kadar 24 saat boyunca işlem yapılabilir.

Altın için de en yoğun saatler Londra ve New York borsasının aktif olduğu saatlerdir. Altın ile ilgili haberler, altını ilgilendiren ekonomik veriler ve haberler bu saatlerde gelir. Dünya üzerindeki traderların en yoğun olduğu saatler bunlardır, ve altın da en yoğun olarak haliyle bu saatlerde işlem görür.

Diğer marketlerde de olduğu gibi altının da işlem hacminin en yoğun olduğu saatler açılış saatleri ve farklı seansların kesiştiği saatlerdir.

📈Stratejinin İşlem Saatleri

Önceki bültenle beraber aslında kısmen yeni uyguladığım bir stratejiyi anlatan bir bülten serisine başladım. Stratejinin kurallarını anlamak adına gereken bilgileri öncesinden veriyorum.

Prop firmalarında GBPJPY, XAUUSD (ons altın) ve GER40 (DAX - Alman Hisse Senedi Endeksi), marketlerinde trade ettiğimi belirtmiştim. Bu marketlerin 24 saat boyunca trade edilebilir olduğunu düşünürsek, bunu sınırlamak için gerekli kuralları koymak gerekir. Trade edilecek saatlerde haliyle bu marketlerin en yoğun olduğu saatler olacaktır. Buna göre bu marketlerin trade edildiği saatler aşağıda görülebilir;

📜Prop Trading Strateji Kuralları

Uyguladığım stratejinin kurallarını yeni bültenler açıkladıkça, yeni kuralları da progresif olarak ekliyor olacağım. Şu ana kadar ki kurallar şöyle;

1. Trade edilen marketler: GBPJPY, XAUUSD, GER40

2. Trade edilen saatler: 9-12 TSİ (Mart 2025)

   ---

➡️Bir sonraki bültenle beraber pozisyona giriş kurallarını açıklamaya başlayacağım. Bu açıklamalar da teknik analize dayalı olduğu için, teknik analize de giriş yapmış olacağım.

Bültenlerin Oluşumu ve Yapısı

Bültenlerdeki içerikler benim o esnada trading ile ilgili, nelere çalıştığımdan, neler yaptığımdan doğuyor. Geçmiş bültenlerin yayın tarihlerinde nelerle ilgili olduğum anlaşılabilir. Örneğin, okuduğum kitabı hemen paylaşmak istedim veya prop trading firmalarıyla tanıştıktan sonra izlenimlerimi anlattım. Böylece, bazen tek bülteni aşacak kadar içerik ortaya çıkıyor. Bunları da her zaman arka arkaya olmasa da bülten serisi halinde paylaşmaya çalışıyorum.

Şimdi de üzerinde çalıştığım iki strateji hakkında yazmak istiyorum. Ancak bu stratejiyi baştan sona bütün içeriğiyle bir bültene sığdırmak mümkün değil o nedenle, birbirinden bağımsız okunabilecek şekilde bültenler serisi olacak.

Neden Yeni Strateji?

Genel olarak birden fazla strateji trade edilmemesini salık verilir. Her trader kendisine en uygun stratejiyi bulup kendince uyarlayıp, karlı olduğu sürece bu stratejiye odaklanması daha faydalıdır. Stratejinin performasını geliştirmek için elbette ne gerekiyorsa yapılmalıdır. Ancak strateji iyi çalışıyor, istikrarlı kazanç sağlanıyor, karlılık düşmüyorsa, günlük hayatı etkilemiyorsa ve herhangi bir dengeyi bozmuyorsa, yeni strateji arayışına bence de pek gerek yok. Bunları sağlayan bir stratejinin üzerine yeni strateji arayışı aç gözlülük olarak görülebilir.

Daha önce paylaşmış olduğum bir short stratejisi vardı (Bir Short Stratejisi) . Bu strateji, gün içerisinde (özellikle pre-markette) hızlı artış yapan micro ve nano cap hisse senetlerinde short pozisyon alıyordu. Ayrıca pozisyonları yakalamak için, pre-marketin başlaması ile beraber, New York Stok Exchange seans açılışınından 1 saat sonrasında kadar, çıkış sinyali beklemek gerekiyordu. 4 ila 5 saat kadar chart başında tetikte beklemek biraz yorucu denilebilir.

Bu stratejinin karlılığı, kurallara harfiyen uyulduğu takdirde, tartışılmaz. Zaten bazı backtest sonuçlarını da bu strateji ile ilgili bültenlerde paylaşmıştım. Hisse senetlerinin yukarı doğru hareketinin ucu açık olduğundan dolayı short pozisyonların riski de sonsuz olarak nitelendirilebilir. Elbette bu sonsuz, broker hesabındaki miktar kadar sınırlıdır. Bir short pozisyon, hisse senedinin belirli bir yükselişinden sonra, hesaptaki miktar artık açık zararı karşılayamacak yere geldiğinde, pozisyon broker tarafından kapanır (margin call). Broker hesabındaki bütün miktar kaybedilmese bile, doğru yönetilmeyen bir short pozisyonu yüksek zararla sonuçlanabilir. Bu da traderı, sadece finansal olarak değil psikolojik olarak da çok etkiler. Bu zararı çıkartmaya çalışırken, gene disiplinli olunmaması durumunda, benzer hatalar tekrarlanabilir ve zarar azaltılmaya çalışırken daha da artabilir. Bu nedenle short pozisyon açan stratejiler uygulanırken hata payı çok az olmalıdır.

Yukarıdaki iki durum, yeni bir strateji arayışına başlamamı sağladı. Saatlerce grafik başında pozisyon gelmesini beklemektense, kendi seçtiğim saatlerde canlı market başında oturup, kalan zamanı gene grafiklerle analiz yaparak, farklı stratejilerin backtestlerini kodlayarak geçirmeyi tercih ediyorum.

Tradingi ilk öğrendiğim marketler CFD marketleri idi. Bu nedenle bu marketlere aşinayım. Bu marketlerin özelliklerini ve bu marketlerde strateji oluşturmak nedenlerimi bültenin geri kalan kısmında bulunabilir.

CFD (Contract for Difference - Fark Sözleşmeleri) Nedir?

CFD (Contract for Difference - Fark Sözleşmesi) marketleri, traderların trade edilen enstrümanı gerekçekten alıp satmadığı, fiyat hareketleri üzerinden işlem yapmalarına olanak tanıyan türev piyasalardır (derivative). CFD işlemlerinde traderlar, fiyatın yükselmesine veya düşmesine göre pozisyon açabilir ve sadece fiyat farkından kar veya zarar ederler.

Yani bu piyasalarda, örneğin EURUSD paritesinde işlem yaparken, long pozisyon açıldığında gerçek EUR alışı yapılmaz, sadece fiyatın yukarı doğru gideceğine dair spekülasyon yapılmış olunur. Bunu da CFD brokerları sağlar. Hisse senedinde long işlem açıldığında o hisse senedine gerçekten sahip olunur (tabi o da brokera göre değişiklik gösterebilir). Ancak herhangi bir CFD piyasasında long işlem yaparken enstrüman satın alınmaz. Traderlar buralarda işlem yaparken yalnızca fiyat hareketinden kar ya da zarar eder. Long pozisyon açmışsa, fiyat yükseldikçe kağıt üzerindeki karı artar, düştükçe azalır, işlemi kapattığında da alış fiyatıyla olan fark kadar kar ya da zarar etmiş olur.

2. CFD Piyasalarında İşlem Yapılabilen Varlıklar

CFD piyasaları oldukça geniştir ve birçok farklı enstrümanda işlem yapılabilir. Bunların hangilerinde işlem yapılabileceği tabi ki brokerdan brokera değişir. Her broker her piyasayı sunmaz. Aşağıdaki tabloda örnek piyasalar ve enstrüman tipleri görülebilir.

CFT Piyasalarında Trading’in Avantajları ve Riskleri

CFD piyasalarının traderlara sağladığı bazı avantajlar şunlardır:

✅ Kaldıraç (leverage) Kullanımı → Küçük bakiyelerle büyük işlemler açılabilir. Bu avantaj olduğu gibi dezavantaj da olabilir.
✅ Çift Yönlü İşlem → Fiyat yükselirken long pozisyon, fiyat düşerken short pozisyon alınabilir.
✅ Düşük Komisyonlar → CFD brokerları geleneksel brokerlardan daha düşük komisyonlara sahip olabilir. Ama CFD brokerını seçmeden önce kontrol etmekte fayda vardır.
✅ Fiziksel Teslimat Yok → Enstrümanla ilgili gerçek işlem yapılmaz, sadece fiyat hareketleri üzerinden işlem yapılır.
✅ Geniş Piyasa Seçeneği → Farklı tip piyasalarda aynı anda aynı aracı kurum sayesinde işlem yapılabilir.

CFD piyasalarının bazı önemli riskleri de vardır:

❌ Kaldıraç Riski → Yüksek kaldıraç, hem kazançları hem de zararları büyütebilir.
❌ Piyasa Volatilitesi → Ani fiyat hareketleri büyük kayıplara neden olabilir.
❌ Swap → Pozisyonlar uzun süre açık tutulursa, swap masrafı (günlük taşıma) oluşabilir.

❌ Spread → CFD brokerlarındaki spread (alış ve satış fiyatı arasındaki fark, broker tarafından belirlenir, ve farklı zamanlarda artıp azalabilir. Bu sebeple pozisyonlar yön değiştirmemiş olsa bile stop olabilirler.
❌ Regülasyon → CFD brokerlar farklı regülasyonlara tabi olabilirler. Farklı ülkelerin farklı regülasyonları bulunmaktadır. Kullanmaya başlamadan önce CFD brokerını iyica araştırmak gerekir, oradaki kurallar ve koşullar traderın dezavantajına olabilir.

CFD ve Prop Trading

Aslında CFDlere giriş yapmamdaki sebep, önceki bültende bahsettiğim Prop Trading firmalarında trade etmek, ve bu firmaların da aslında kendilerince bir CFD broker firması olmaları. Yani Prop Trading için CFD marketlerde trading edilmeli, ve ona göre pozisyon alınmalı.

Prop tradingin avantajı, traderın kendi bakiyesini kullanmadan, karlı olması durumda karını çekebilmesi idi. Tabi bunu sağlayabilmek için öncelikle belirli şartların sağlanması lazım. Ayrıntılar bir önceki bültende bulunabilir.

Prop Firmalarında Trade Ettiğim Enstrümanlar

Bir süredir ilgili olduğum ve prop firmalarda trade ettiğim enstrümanlar şunlar:

• GBPJPY: İngiliz Sterlini Japon Yeni döviz çifti.

• XAUUSD: Altın spot ABD doları çifti veya ons altın fiyatı

• GER40: Almanya’nın Frankfurt Menkul Kıymetler Borsası'nda işlem gören en büyük 40 şirketin performansını ölçer.

Bu üç enstrüman için uyguladığım pozisyon stratejileri belli. Bunun dışında US100 veya Nasdaq100 diye bilinen, ABD'nin en büyük teknoloji ve büyüme odaklı şirketlerinin işlem gördüğü borsa endeksinde de bir strateji oluşturmaya çalışıyorum. Bu endeks, ABD’nin NASDAQ Borsası'nda işlem gören en büyük 100 şirketin performansını ölçer.

Bütün döviz çiftleri, emtialar, bazı büyük şirketlerin hisse senetleri, kripto paralar ve farklı ülkelerin farklı endeksleri göz önüne alındığında, onlarca belki de yüzlerce CFD piyasası bulmak mümkündür. Hangi piyasaların işleme açık olduğu CFD brokerları arasında farklılık gösterir. Trade edilmesi istenilen marketin olduğu CFD brokerını bulmak gerekir. Standart marketler bütün CFD brokerlarında bulunur. Ancak egzotik döviz çiftleri veya enteresan kripto marketleri trade etmek istenilirse, ayrıntılı araştırma yapmak gerekebilir.

Bir sonraki bültende yakın zamanda bir prop firmasında trade etmeye başladığım yukarıda saydığım 3 markette uyguladığım stratejiden bahsetmeye başlayacağım. Stratejinin bütününü anlatmak bir bültene sığmayabilir. O nedenle bunu Prop Trading serisine devam niteliğinde paylaşacağım.

Online proprietary (prop) trading, bir traderın kendi anaparası yerine bir şirketin sağladığı anapara ile piyasada trade yapmasını sağlayan bir sistemdir. Prop trading şirketleri, bireysel traderlara belirli bir test süreci veya genellikle giriş ücreti karşılığında trade edilecek fon sağlar ve traderların bu fonlarla işlem yapmasına izin verir. Başarılı traderlar elde ettikleri kârın belirli bir yüzdesini (genellikle %70-%90 aralığında) tradeların almasını sağlarlar.

Bu sistem, özellikle yeterli anaparası olmayan ancak piyasada aktif olarak işlem yapmak isteyen traderlar için büyük bir fırsat sunar. Prop trading şirketleri, traderların risk yönetimi ve performans kurallarına uymasını zorunlu kılar. Bu kurallar, maksimum günlük zarar, toplam zarar sınırı ve zorunlu stop seviyeleri gibi unsurları içerebilir.

Prop trading şirketleri farklı piyasalarda faaliyet gösterebilir. Forex, endeks, emtia ve kripto para piyasaları en yaygın alanlardır. Her şirketin sunduğu hesap türleri ve şartlar farklı olabilir. Bu nedenle, traderların bir prop şirketi seçmeden önce detaylı bir araştırma yapması gereklidir.

Bu bültende bahsi geçeçek olan online prop firmaları bazı foreks, endeks, emtia, hatta bazı kripto ve hisse senedi piyasalarında işlem yapmaya olanak sağlamaktadır.

Online ve Offline Prop Trading

Aslında prop trading adlı konsept finans şirketleri arasında yaygındır. Özellikle dünyada finans merkezleri olarak bilinen yerlerde bu şirketlerden çokça bulunur. Bağımsız traderların, istikrarlı ve başarılı bir performans olması durumunda, yönetilen anaparayı arttırmak isteniyorsa, prop trading şirketleri faydalı olabilir. Veya trader olmak istiyorsanız herhangi bir prop şirketinde tradingi öğrenerek çalışmaya başlayıp, tradingde belirli bir yere geldikten sonra bi şirketin sağladığı fon ile trade edip kazanç sağlayabilirsiniz. Ancak bu tip şirketlere ulaşım kolay olmayabilir, zira bunlar her lokasyonda sıklıkla bulunan şirketler değildir. Genellikle büyük şirketlerdir ve konumları büyük finans merkezlerinde olmaktadır. Lokasyona ek olarak bu şirketlerde çalışmak ve başarılı olmak isteyen traderlar veya potansiyel traderlar fazla olduğu için, bu şirketlere erişim o kadar kolay olmamaktadır.

Bilgisayar teknolojisinin ilerlemesi, internetin yaygınlaşması, finansal piyasalara erişimin gittikçe kolaylaşması (aynı zamanda hala çok zor olması) online prop trading şirketlerinin doğmasına yol açtı. Online prop şirketleri daha ufak çaplı fonlar da sağlayabildikleri için buralardaki risk ve işlem kuralları daha serbest olabilir. Masrafları da daha az olduğu için kar paylaşma oranları da daha yüksek olabilir.

Online prop şirketlerinde sağlanan anaparalar elbette gerçek para değildir. Bunlar demo hesabı gibi düşünülebilir. İçinde dijital olarak bakiye olan hesaplardır. Ancak beklenen şartlar sağlandığı halde, şirketler tarafından kârın yüksek bir bölümü gerçekten ödenmektedir.

Online Prop Trading İşleyişi

Daha iyi anlaşılması sebebiyle online prop tradingin işleyişini adım adım inceleyelim. Bir trader olarak artık daha yüksek bir bakiyeyi yönetmek istiyorsunuz.

1. Hesap Açma ve Başvuru Süreci: Trader, prop trading şirketine başvurarak bir hesap açar. Buradaki istenilen fon miktarına ve hesap tiplerine göre online prop şirketi tarafından farklı ücretler talep edilir. Bazı şirketler tek seferlik, bazıları aylık ödeme şeklinde ücret talep edebilir. Gene bazı şirketler belirli aşamaları geçtikten sonra bu ücretleri iade edebilirler. Farklı şirketlerin işleyişlerini bültenin ilerleyen kısımlarında bulabilirsiniz.

2. Test Aşaması (Değerlendirme Süreci): Hesap açıldıktan sonra, test aşaması başlar. Bu test aşamasında trader şirketin sağladığı platform ve piyasalarda trade etmeye başlar. Farklı platformlar mevcut olabilir, trader kendi stiline en uygun olanı seçebilir. Bu aşamada sağlanması gereken bazı koşullar vardır. Bu koşullar çoğunklukla şöyledir;

   1. Hedef kar yüzdesi,

   2. Toplam kayıp limiti,

   3. İşlem başına kayıp limiti,

   4. Toplam işlem sayısı,

   5. Trade edilen gün sayısı,

   6. Hedge işlem açmama,

   7. Haber esnasında trade etme(me) ve bunun gibi.

   Bunlara ek olarak başka koşullar da olabilir.

3. Funded Olma (Gerçek Hesaba Geçiş): Trader, test sürecini başarıyla tamamladıktan sonra prop trading şirketi tarafından funded yani fonlanmış olur. Artık tradera şirket tarafından hesap açarken seçtiği miktar kadar anapara sağlanmış olur. Trader bu hesapta işlem yapar ve gene bazı şartları sağladığı sürece, kârının çoğunluğunu kendi hesabına çekebilir. Bu şartlar test aşamasındaki koşullarına benzerdir olarak şöyle olabilir;

   1. Toplam kayıp limiti,

   2. İşlem başına kayıp limiti,

   3. Toplam işlem sayısı,

   4. Minimum çekilebilecek tutar ve bunun gibi.

4. Kâr Paylaşımı: Belirtilen şartlar sağlandığı halde trader, işlem yaparak elde ettiği kârın belirli bir yüzdesini şirket ile paylaşır. Bu oran şirkete göre değişmekle birlikte genellikle %70-%90 arasında değişir. %100’e kadar çıktığı durumlar da görülebilir.

5. Risk Yönetimi ve Kurallar: Trader, şirketin belirlediği yukarıda sayılan şartları sağlamak ve risk yönetimi kurallarına uymak zorundadır. Bu kurallar ihlal edilirse traderın hesabı kapatılır. Örneğin, günlük maksimum kayıp limiti %4 ise ve trader buna uymadan bir gün içerisinde toplam başlangıç bakiyesinin %4’ünü kaybederse, kuralı çiğnemiş olur ve hesap kapanır. Eğer ki test süresindeyse, test süresi sona erer ve trader isterse yeni bir hesap alarak sürece yeniden başlayabilir. Veya trader eğer ki funded hesapta ise ve herhangi bir kuralı çiğnerse hesabı kapanır. Varsa çekmediği karlar ne yazık ki yanar. Ve isterse tekrar yeni bir test hesabı olarak sürece yeniden başlayabilir.

6. Para Çekme Süreci: Trader, belirlenen şartları sağladığında kârını çekebilir. Çoğu şirket, belirli bir kâr seviyesine ulaşılmasını veya belirli bir süre geçmesini şart koşar.

   ---

Online Prop Trading Şirketlerinin İyi Yanları

• Daha yüksek anapara: Trader kişisel birikmiyle sınırlı olmadan daha büyük miktarda anapara yönetebilir, ve böylece daha yüksek kar elde edebilir.

• Düşük Risk: Trade edilen anapara dijital para olduğu için, gerçek kayıplar yaşanmaz. Başa gelecek en kötü senaryo, traderın kuralları çiğnemesi sonucu hesabını kaybetmesi olur. Burada da zararı sadece ilk hesap açtığında verdiği ücrettir. Hatta bazı şirketler funded olma durumunda bu ücreti iade ettiği için, bu kadar zararı olmaya bile bilir.

• Erişilebilirlik: Traderlar bu tip hesaplar sayesinde farklı marketlerde işlem yapma şansını yakalar.

• Kâr Paylaşımı: Online prop şirketleri traderlarla belirli bir yüzdelik oranla kâr paylaşımı yapar (genellikle %70-%90 aralığında). Böylece başarılı bir trader, çok az bir sermaye ile yüksek gelir elde edebilir.

• Eğitim ve Destek: Birçok prop trading şirketleri, traderlara piyasa analizi, risk yönetimi ve stratejiler konusunda eğitim ve destek sunar.

  ---

Online Prop Trading Şirketlerinin Yorucu Yanları

• Deneme Süreci ve Ücretler: Birçok şirket, hesap açmak için belirli bir test sürecinden geçmenizi ve ücret ödemenizi şart koşar. Bu ücretler yüksek gelebilir veya deneme süreçleri yorabilir. Ancak gerçek anlamda trading de bundan farklı olmayacağı için bu öğrenilmesi gereken bir süreçtir.

• Katı Kural ve Koşullar: Mevcut olan risk limitleri, maksimum kayıp oranları ve çekilmesi gereken kâr seviyeleri ve bunun gibi sınırlamalar ya da koşullar traderları yorup istikrar kaybı yaşattırabilir. Ancak bu da trading hayatındaki bir gerçektir. O nedenle bu süreç öğrenmek için iyi bir süreçtir.

• Para Çekme Koşulları: Bazı şirketler belirli bir süre boyunca veya belirli bir kâr seviyesine ulaşana kadar para çekme izni vermez. Bu da gerçek hesaplarda karşılaşılmayan bir durumdur. Ne yazık ki hiç risk almadan kâr edebilme imkanı bu tip disiplini beraberinde getirmektedir.

• Güvenilirlik Sorunları: En önemli kısım güvenliktir. Piyasada dolandırıcı şirketler da bulunabilir. Kar edip para çekene kadar süreç çok normal işlemiş, ancak sıra kar paylaşımına geldiğinde ödeme yapmayan şirketler olabilir. Bu nedenle dikkatli seçim yapmak gerekir.

  ---

Popüler Online Prop Trading Şirketleri

Piyasada birçok farklı online prop trading şirketi bulunmaktadır. Bunlardan bir kısmı ne yazık ki Türkiye’de ikamet eden traderlara hesap açmamaktadır. Hesap açıp kullandığım bir kaç firma ile ilgili bildiklerimi ve tecrüberlerimi paylaşıyorum.

FTMO

Öncelikle funded olmak için 2 adım geçmek gerekiyor. Birinci adımda bakiyenin %10‘ u kadar kara ulaşmak gerekiyor. Buna ulaşırken de bir günde %5’ ten fazla kaybetmemek gerekiyor. Toplam kayıp da %10’ dan fazla olmamalı. Yani trader, bir günde bakiyenin %5’ ini veya toplamda %10’ unu kaybederse test hesabı kapanıyor.

%10 kar sağladıktan sonra, hesap sıfırlanır ve bu yeni hesapta da bu sefer %5 kar hedefine ulaşmak gerekiyor. Sonrasında da kar sağlandığında, 14 gün sonra karı çekme işlemi gerçekleşebiliyor.

FTMO benim denediğim hesaplar arasında en pahalı olanı ve funded olması en zor olanı, zira toplamda %15’lik bir karlılık sağlamak gerekiyor ki bu da bir çok fon yöneticisi için epey yüksek bir hedef. FTMO’nun avantajlarından bir tanesi, funded olduktan sonra, hesap açmak için ödenen ücreti geri ödemesi.

Trading platformu olarak Metatrader, cTrader ve DXtrade seçenekleri var. Metatrader seçilmesi durumunda, bu platform için risk ve pozisyon yönetimini kolaylaştırmak adına farklı araçlar da sunuluyor.

E8

E8’in en önemli özelliği, tradera hesap açarken günlük ve toplam kaybetme limitini kendi seçme imkanı sunması (tabi ki belirli sınırlar arasında). Buna göre de ödenecek ücret değişiyor.

Koşullar FTMO’da olduğu gibi maksimum kayıp, maksimum günlük kayıp, trade edilen gün sayısı. Buradaki bir fark, maksimum kayıp sabit olarak hesap açılış miktarının yüzdesi değil. Kazançlarla beraber hesap bakiyesi artıyorsa hesabın düşebileceği en düşük mebla da artıyor ve orada kalıyor. Yani 100bin dolarlık bir hesapta, maksimum kayıp %6 olarak belirlendiyse, hesap bakiyesi başta 94bin doların altına düşmemelidir. Hesap bakiyesi artar da örneğin 101bin dolar olursa, yeni %6, 6060 dolar olursa, bakiyenin gelebileceği en düşük miktar 94 900 dolar olacaktır. Ve bakiye arttıkça bu miktar bakiyenin (%94’ü olarak) artacak, ve bir daha aşağı inmeyecektir. Hesap tekrar 100bin dolara düşse bile, artık minimum miktar 94bin değil 94 900 dolar olarak kalmaya devam edecektir. Yani hesabın geldiği en yüksek miktara göre trailing drawdown denilen durum olacaktır. Bu yerine göre hem avantajlı hem de dezavantajlı bir durumdur.

E8’in bir diğer özelliği de, gün içersindeki kayıp %2’ye ulaşırsa pozisyonu kapatmasıdır. Otomatik bir risk yönetim sistemi vardır ki bu da iyidir. İyi bir risk yönetiminde genellikle günde 2% kayıp tavsiye edilmez, ama tabi ki bu trading stratejisine göre değişir. Bu firma, ne olursa olsun traderlarına günde 2%’den daha fazla kaybetmesine müsade etmiyor ki bu da uzun vadede hesapların daha uzun süre aktif kalmasına sebep olabilir.

Yukarıdaki pozitif risk yönetim kuralına ek olarak, E8 günlük karı da sınırlamaktadır. Yani bir pozisyondan %2’den fazla kar edilse bile, ne yazık ki sistem sadece %2’sini kaydetmektedir. Sistem kayıpta olduğu gibi pozisyonu kapatmıyor, pozisyon trader tarafından nerede kapanırsa kapansın eğer realize edilmiş kar en çok %2 olabiliyor. Zarar ederken kapatıp kar ederken kapatmaması değişik bir strateji. Bunun da pozitif ve negatif tarafları var. Trading stratejisi yüksek risk ödül oranlı bir trader için bu bir dezavantaj olacaktır.

Burada da platform olarak Metatrader, cTrader ve MatchTrader kullanılıyor.

E8 funded olduktan sonra ne yazık ki başta aldığı ücreti FTMO gibi iade etmiyor.

Funding Pips

Aslında ilk hesap açtığım online prop firması Fundingpips idi. Bunu tercih etme sebebim Tradingview üzerinden trade etmeye imkan sağlayan Tradelocker adlı platform sunması. Tradingview adlı uygulamaya aşina iseniz bunun üzerinde işlem yapmak çok kolay oluyor.

Bunun dışında cTrader ve MatchTrader da kullanılabilir. Burada Metatrader eskiden vardı ancak artık bu opsiyon kalmadı.

FundingPips’te direkt olarak funded başlanan hesap satın almak mümkün, ancak şartları biraz sert. Bir veya iki adımda funded olma seçenekleri de mevcut. Hepsinin hedefleri ve limitleri farklılık gösterebiliyor. Hangi hesap açılırsa açılsın, funded olma şartlarının iyice incelenmesi gerekir, zira bazen şartlar çok sert olabiliyor. Özellikle funded olduktan sonra kazançların çekilmesi noktasında.

7. Sonuç

Online prop trading şirketleri, kendi anaparası olmadan büyük piyasa işlemleri yapmak isteyen traderlar için büyük bir fırsat sunar. Ancak, seçim yaparken şirketin kurallarını, risklerini ve güvenilirliğini dikkatle incelemek önemlidir. Kendi trade tarzınıza ve hedeflerinize uygun bir şirket seçerek prop trading dünyasında başarılı olabilirsiniz. Ufak bir sermaye ile yüksek getiriler elde edilebilir. Ancak bunu sağlanabilmesi için, kazançlı bir strateji ve bunun disiplinli bir şekilde uygulanması gerekmektedir. Kuralların çiğnenmesi halinde zor edinilmiş funded hesap kaybedilirse her şeye yeniden başlamak gerekir ki bu da yorucu bir süreçtir.

Trading uzun vadeli düşünülmesi gereken, ufak kazançlara odaklanılıp, disiplin ve istikrar ile hedeflere ulaşılabilecek bir uğraş olduğu düşünlürse, prop şirketlerindeki uzun vadeli başarı tradingdeki başarı ile eşleştirilebilir. Gerçek parayla trade edip büyük hatalar yapıp büyük kayıplar yaşanmasındansa, hesap açılırken ödenen ücret ile sınırlandırılmış risk ile trade ederek tecrübe kazanıp aşama kaydetmek faydalı bir yol.

Son bülteni 3 Kasım 2024 tarihinde yayınlamışım. Rutinlerin, alışkanlıkların, ufak adımlar atılarak hedeflere ulaşmanın gerekliliğinin önemine bu kadar dem vurup da bu kadar uzun bir ara verdiğim için bir özeleştiri yapmak isterim. Bir daha bu kadar uzun ara vermemek için elimden geleni yapacağım.

İçerik üretiminin zorluğu, bunu üretenler için, içerik bulunmasından değil de rutinleri bozmamaktan geldiği aşikar. Hele ki bu asıl meslek değilse. Gerek dijital gerek basılı, gerek yazılı gerek sesli olsun; şiddetli içerik tüketen ve bunun üretiminin zorluğunu farketmiş biri olarak, aksatmadan, yılmadan ve frekanslarını bozmadan içerik üretenlere gereken saygıyı göstermek gerektiğini anladım ve içeriklerini tükettiğim bu üreticilere teşekkür postası attım.

Trading Üzerine Kitaplar

Trading üzerine yazılmış tonlarca kitap var. Bunların kimisi tradingin teknik tarafını, kimisi planlama, kimisi psikoloji veya başka taraflarını inceler. Her kitabın kendince faydası vardır. Okuyanlar kitaptan aldıklarını nasıl uyguladığına bağlı olarak kitapları faydalı ya da faydasız diye sınıflandırılabilirler. Ben kendimce faydalandığım kitapları bir serinin parçaları halinde burada paylaşmak isterim. Aslında ilk olarak hep Mark Douglas’ın klasikleşmiş Trading in the Zone orjinal adlı, Güvenli Trade Sanatı olarak Türkçe’ye çevrilmiş kitabını paylaşmak istiyordum. Ancak en son okuduğum, içeriği hafızamda en taze olan Best Loser Wins adlı kitap ile başlamaya karar verdim. Bu kitap Türkçe’ye çevrilmemiş, umarım ileride çevrilir.

Okuduğum her 3-4 kitaptan bir tanesinin trading ve trading psikolojisi ile ilgili olmasına özen gösteriyorum. Best Loser Wins de, Amazon’da trading ile ilgili kitap arayışımda karşıma çıktı. Bu kitap kısmen yeni sayılır. 2022 yılında çıkmış olan bu kitapla yeni karşılaşmam normal, zira son yıllarda çıkan kitaplar yerine eski ama güzel kitapları tekrar tekrar okumayı genellikle tercih ediyorum.

Tom Hougaard

Tom Hougaard traderlığını İngiltere’de geliştirmiş olan, ünlü Danimarkalı bir trader. www.tradertom.com adlı bir web sitesi, Youtube kanalı ve Telegram kanalı var. Bunlarda da hala aktif. Hakkında pek çok şey bulunabilir. Canlı yayında tradelerini ve yorumlarını paylaşıyor. Elbette eleştirenler de olmuş. Ben kendisinin emeklerine saygılıyım, zira ne yapıyorsa karşılık beklemeksizin yapıyor (şimdilik böyle, umarım değişmez). Ayrıca söylediği ve katıldığım bir söz var. Trading ile ilgili bir şey satanlar, bu satıştan para kazanırlar tradingden değil. Bütün hepsi için olmasa da çoğu için böyle olduğuna şahsen gördüm.

Bana göre kitap kendini takip eden bir kurguda yazılmamış. Eleştirmek için söylemiyorum, demek istediğim, kitabın herhangi bir yerinden okunmaya başlanabilir o nedenle ben de önemli bulduğum ve şahsen hoşuma giden kısımları alıntı olarak paylaşıyorum.

Öne Çıkan Noktalar ve Kitabın Özü

Kitap, traderlarının çoğunun kaybettiğinden bahsediyor ki bunu da gerçek verileri göstererek yapıyor. Kaybetmenin tradingin doğasında olduğunu söylüyor. İsminden de anlaşılacağı gibi, “Kaybetmeyi en iyi bilen kazanır” mottosunu vurguluyor. Kaybetme oranı %90’larda olan bir sektörde kazanan olmak için ne yapmak gerekir sorusunu soruyor. Vurguladıklarını şöyle özetleyebilirim;

“Çoğunluk kaybeder, yani normal olan kaybetmektir, kazanmanın yolu normal olmamaktan geçer. Normal olmamak için de, sabırlı olmak, çok çalışmak, farkında olmak ve psikolojik acıya karşı gelebilmek gerekir.

Bunları yapmak için zihin kontrolü önemlidir. Bunu yapabilmek için her gün kendinize amacınızı hatırlatmanız gerekir. Her yeni trading gününe zihinsel olarak hazırlıklı olmak gerekir. Kazanmanın anahtarı acıdan kaçmak değil acıya karşı gelebilmektir.”

Kendisinin uyguladığı bazı yöntemleri de paylaşmış. Bunlardan bazıları;

• Her yeni trading gününe eski pozisyonlarının, hatalarınının, esinlendiği durumların, dikkatli olması gereken durumlar gibi verilerin içerdiği bir dosyayı inceleyip, sonra o günkü senaryoların neler olabileceğini görselleştirerek hazırlanmak.

• Korkularının arkasında yatan gerçek nedenin ne olduğunu bulmaya çalıştığı “Yarım iste” olarak adlandırdığı bir yazı egsersizi.

• Pozisyonlara girdiğini, kayıp ve kazançlı duruma düştüğünün görselleştirmesi.

Kitapta Altını Çizdiklerim ve Yorumlarım

• “Benim tutumum, Amerikan özel kuvvetler birimi Navy SEAL'lerin mottosunu hatırlatıyor: Hayatta yapmaya değer olan her şey, aşırıya kaçmaya da değer. Ölçülülük korkaklar içindir.”

• Trading stratejilerini oluşturmak değil o stratejileri uygulamak marifettir.

• Büyük bir broker firmasında CEO ile röportajda, CEO’nun şirketçe iyi traderları anlamak için baktıkları noktaları şöyle özetlemiş;

  • Hesap büyüklüğü

  • Trade frekansı

  • Kazanan ve kaybeden pozisyonların açık tutma sürelerinin karşılaştırması

  • Kazanan mı kaybeden mi pozisyonlara eklenti yapılması

  • Stop-Loss ile trade etme

• Teknik analiz için harcadığınız her saat için, en az %25'ini "içsel analiz" denilen şeye ayırmalısınız. Zayıf yönlerinizi bilmelisiniz. Güçlü yönlerinizi bilmelisiniz. Neyde iyi olduğunuzu ve neyde iyi olmadığınızı bilmelisiniz.

• Kazanan traderlar, mevcut trende çok daha fazla güveniyor gibi görünüyor. Bu tutum değişikliği önemsiz görünebilir, ancak kazanan ve kaybeden trader arasındaki farkı tam anlamıyla belirleyen şey budur.

• Kazanan trader ise ‘ucuz’ veya ‘pahalı’ kavramlarına duygusal olarak bağlı değildir. O, tamamen şu ana odaklanmıştır ve şu anda market bir trend içindedir. Bu trende güvenir ve içsel bir rahatsızlık duymadan, duygusal etkilerden bağımsız şekilde trende katılabilir.

• Rasyonel zihninizin, kârlı bir pozisyondan kaynaklanan rahatsızlığı gidermesinin en iyi yolu, pozisyonu kapatmaktır.
  Rasyonel zihninizin, zarar eden bir pozisyondan kaynaklanan rahatsızlığı gidermesinin en iyi yolu ise, pozisyonu açık bırakmaktır.

  Yorum: Pozisyon karda iken, mevcut karı kaybedeceğim korkusunun pozisyonu kapattırması bilinen bir psikolojik durumdur. Kazanılmış olan değerin kaybı, hiç kazanılmadan önceki kayba göre daha acı verir. Buna psikolojide Kayıptan Kaçınma (Loss Aversion) deniliyor. Daniel Kahnemann ve Amos Tversky tarafından ortaya atılan Beklenti Teorisi (Prospect Theory)’nin önemli bir parçasıdır. Daniel Kahnemann’ın Hızlı ve Yavaş Düşünme adlı kitabından bundan ayrıntılı bahsedilir.

• Pozisyona girişlerde sabırlı olmalısınız. Kendinize karşı da sabırlı olmalısınız.
  Eğer bu iki özelliği geliştirebilirseniz, geri kalan her şey zamanla kendiliğinden çözülecektir.
  Pozisyon büyüklüğünüzü, zihninizin alarm vermeyeceği veya korkuya kapılmayacağı bir hızda artıracaksınız.

• Sizi öldüren şey, bildikleriniz değildir. Sizi öldüren, bildiğinizi sandığınız ancak aslında doğru olmayan şeylerdir.

  Yorum: Burada Mark Twain’in “Sizi belaya sokan şey, bilmedikleriniz değildir. Kesin bildiğinizi sandığınız ama aslında yanlış olan şeylerdir." sözüne atıfta bulunduğunu sanıyorum.

• Yapılan ve bilinçaltındaki yatanları şöyle anlatmış;

• Kârdayken mevcut kazancın kaybetme korkusuna kapılmak yerine, kazancın daha da büyüyebileceğine umutla bakmalısınız.

  Zarardayken, mevcut zararın azalıp kazanca dönüşmesini ummak yerine, kaybın daha da büyüme riskine karşı korkmalısınız.

• William D. Falloon’un Charlie D. biyografisinde, şöyle diyor:

  "Gerçekten iyi bir trader olduğunuzu anladığınız an, kazanan bir pozisyonu tutarak ve ona ekleme yaparak kazanç sağladığınız ilk gündür."

  "Burada uzun süredir işlem yapan birçok kişi var, ancak hiçbiri kazanan bir pozisyona ekleme yapmamıştır."

• Market bizimle aynı fikirde değil, ancak biz marketin hatalı olduğuna inanıyor ve zararda olan bir pozisyona ekleme yapıyoruz.

  Öte yandan, market bizimle aynı fikirde olarak kâr gösteriyor, ancak marketin haklı olduğundan şüphe ediyor ve kazanan bir pozisyona ekleme yapmıyoruz.

• Yazar kaybeden traderların yaptıklarını şöyle sıralamış:

  • Kazanan pozisyonlara ekleme yapmazlar.

  • Stop-Loss kullanmazlar.

  • Kaybeden pozisyona ekleme yaparlar.

  • Kazançların yarısını alırlar.

• İdeal bir trader zihniyeti korkusuzdur. İdeal zihniyet korkusuzdur, fakat dikkatsiz ya da düşüncesiz değildir.

  Yorum: Girişte bahsettiğim Mark Douglas da Güvenli Trade Sanatı adlı kitabında bunu epey vurgular.

• “Sürece ve kontrol edebileceğin şeylere odaklan."

• Kârlı bir trade yapmak güven gerektirir. Bunun gerçekleşebileceğine inanmıyorsanız, başlamamalısınız bile.

  Yorum: Sanki bu da Mark Douglas’tan alıntı gibi geldi.

• Bir trader'ın hayatı, ara sıra yaptığı şeylerle değil, sürekli tekrarladığı şeylerle tanımlanır.

  Yorum: Sadece traderın değil bütün insanlar için geçerli desek yalan olmaz.

Kapanış

Kitap genel olarak öğütler listesi olduğu için bu şekilde özetlemek benim için daha kolay oldu. Kitap tavsiyesi ve özeti paylaşımlarına devam edeceğim. Bu kitapta da olduğu gibi, trading kitaplarında yazılanlar genellikle birbirine benzerlik içeriyor. Zira tradingde başarılı olmanın yolları belirlidir. Ancak bunları uygulanması, okunması ve anlanması o kadar kolay değil. Trading ile ilgilenenler buna hak verecektir. Ne kadar bu konuda kitapların okunmasını desteklesem de, uygulama ve takip olmadan okumanın fayda etmeyeceğini söyleyebilirim.

VWAP (Volume Weighted Average Price)

VWAP (Volume Weighted Average Price), yani Hacim Ağırlıklı Ortalama Fiyat, finansal piyasalarda kullanılan bir teknik analiz aracıdır. Bir enstrümanın belirli bir süre boyunca işlem gören fiyatlarını ve işlem hacmini dikkate alarak ortalama fiyatı hesaplar. VWAP, fiyatın ortalamasını hacimle ilişkilendirdiği için, sıradan fiyat ortalamalarından daha güvenilir bir ölçü sağlar.

VWAP Nasıl Hesaplanır

1. VWAP genellikle gün içi işlemlerde kullanılır. Bu nedenle, öncelikle gün içi işlem zamanını belirlemek gerekir. 1, 5, 15, veya 30 dakikalık mumlar veya barlar seçilebilir.

2. Tipik Fiyat (Typical Price), zaman dilimindeki en yüksek, en düşük ve kapanış fiyatlarının ortalamasıdır:

3. Zaman diliminin tipik fiyatı ile o zaman diliminde gerçekleşen işlem hacmi çarpılır. Bu, o zaman dilimi için "hacim ağırlıklı fiyatı" verecektir.

3. Tüm zaman dilimlerinde hesaplanan hacim ağırlıklı fiyatlar toplanır.

4. Aynı şekilde, tüm zaman dilimlerindeki işlem hacimlerini de ayrı bir şekilde toplanır.

Son olarak, toplam hacim ağırlıklı fiyatı, toplam işlem hacmine bölerek VWAP değeri bulunur.

Bu şekilde her mum için bir VWAP değeri hesaplanır ve bu da grafiğe yansır.

Örnek VWAP ve Etkileşim

Aşağıda GNLN hissesinin 28 Ekim 2024 tarihindeki 5 dakikalık mum chartını VWAP ile beraber görülebilir.

GNLN hissesinin marketin açılması ile beraber (beyaz arka fonlu alan) fiyatının ve hacminin arttığı görülüyor. Bu sebepten dolayı da VWAP indikatörünün yönü de yukarı doğru olmuş. Marketin kapanmasına yakın fiyatın düşmüş olmasına rağmen VWAP’in sabit kaldığı görülüyor. Bunu sebebi hacmin de azalmış olması. VWAP indikatörünün avantajlarından trendi gösterirken fiyatla beraber hacmi de göz önünde bulundurması.

Yukarıdaki grafik tekrar incelendiğinde fiyatın yukarı çıkarken VWAP’in nasıl destek durumunda olduğu ve momentum bittikten sonra fiyatın aşağı inerken nasıl direnç durumu da olduğu görülür;

Her zaman bu şekilde destek ve direnç durumunda olacak denilemez, ancak fiyatın VWAP ile etkileşimi sık karşılaşılan bir durumdur. Fiyat VWAP’ten sekebilir veya tekrar VWAP’e dönebilir. Bunun sebeplerinden biri de traderların VWAP’e göre pozisyonlanmasıdır.

Day traderlar sıklıkla VWAP’i yön belirlemekte kullanır. Fiyat VWAP’in altındaysa long pozisyon almaktan çekinebilirler. Aynı şekilde fiyat VWAP’in üstünde seyrediyorsa, hissenin güçlü olduğunun ve shortlanmasından çekinildiğini gösteriyor olabilir. Tabi bunlar her tradera ve stratejiye göre değişir. Genel kanı fiyat VWAP’in üstündeyse hisse hala güçlü, VWAP’in altındaysa artık o gün için momentum bitmiş ve popülaritesini yitirmiş gibi düşünülebilir.

Kurumsal Yatırımcılar ve VWAP

Finansal piyasalarda işlemlerin çoğunluğu büyük kurumsal yatırımcı ve traderlardan gelir. Bu kurumlar çoğunlukla algoritmalar kullanarak otomatikleştirilmiş sistemlerle trade ederler.

Dünyanın en büyük ve başarılı hedge fonlarından biri olan Citadel, piyasalarda emirleri yürütmek için VWAP'ı kullanmaktadır.

Citadel'in kurucusu ve CEO'su Kenneth Griffin, 2021 yılında ABD Temsilciler Meclisi'nde bir konuşma yapmıştır. Griffin, Citadel'in müşteri emirlerini nasıl gerçekleştirdiği sorulduğunda, “Kurumsal yatırımcılar tarafından gerçekleştirilen işlemlerin neredeyse tamamı, hacim ağırlıklı ortalama fiyat (VWAP) ve diğer algoritmik işlemler gibi program işlemleri şeklindedir” yanıtını vermiştir (https://www.govinfo.gov/content/pkg/CHRG- 117hhrg43966/pdf/CHRG-117hhrg43966.pdf).

Tek bir emirle büyük miktarda hisse satmak veya almak fiyatta kaymaya (slippage) ve diğer verimsizliklere yol açacaktır. Bunun yerine, emirler bloklara ayrılır ve VWAP’in hafif üstüne satış yapılırken VWAP’in hafif altına alım yapılır. Bu da volatiliteyi azaltır.

Eğer kurumlar VWAP’ın üzerinde alım yaparsa, fiyat muhtemelen hızlıca yükselir ve bir sonraki emir bloğunu daha maliyetli hale getirir. Bu nedenle fiyatlar, işlem günü boyunca VWAP’a doğru geri dönebilir.

VWAP Etkileşim Örnekleri

28 Ekim - 1 Kasım 2024 haftası trade ettiğim hisselerin -ki bunlar gün içersinde momentumu olan hisselerdi- VWAP ile etkileşimleri aşağıda incelenmiştir.

Fiyat VWAP’i sert bir şekilde kırarak düşüyor ve bir daha geri gelmiyor. Sert çıkış ve düşüşten sonra momentumun tamamen kaybolduğu görülüyor.

VWAP ilk geri çekilimde destek etkisi göstermiş ancak bir sonrakinde rahatça kırılmış. Gene bu kırılımdan sonra bir daha VWAP’e hareket olayazmış ancak yeterli olmamış. Sonrasında da momentum son bulmuş.

Burada da fiyat VWAP’e kadar geri çekilmiş, ve VWAP etrafında konsolide olmuş. Bu konsolidasyon sırasında yukarı sıçrama da yapması beklenebilirdi. Ancak öyle olmamış, daha fazla alışa gerek görülmemiş ve hisse momentumu yitirmiş.

PEV hissesinde premarkette fiyatın VWAP etrafında gidip geldiği görülüyor, böyle durumlarda yeni bir tepe mi yapacak yoksa momentumu kayıp edip düşüşe mi geçecek sorusu akla geliyor. Burada VWAP’e doğru bir kaç denemeden (VWAP’i kesen iğneler) sonra artık vazgeçildiği görülüyor.

VSTE hızlı çıkışın ardından VWAP’i aşağı doğru kırdıktan sonra tekrar VWAP’e yönelip üstüne çıkmış ancak yeterli ilgi çekmemiş.

STEC çok hızlı çıkıp indikten sonra ani bir ivmelenme ile tekrar VWAP’in üstüne çıktı. Açıkçası bu hareketlenmeyi hiç beklemiyordum. Bu ivme yeni tepeler yapana kadar devam etti ve sonrasında fiyat VWAP’e geri çekildi. Ancak ilgi hala geçmemişti ve market sonrasında tekrar bir tepe yapıp fiyat VWAP’in üstünde kaldı.

VWAP ve Trading Stratejisi

Yukarıdaki örneklerde görüldüğü gibi fiyatın VWAP ile farklı etkileşimleri olabiliyor veya VWAP hiç yokmuş gibi davranabiliyor. VWAP’in traderler ve yatırımcılar tarafından kullanıldığı bir gerçek, o nedenle day trading’de göz önünde bulundurulması gereken bir indikatör denilebilir.

Trading stratejisi içine farklı şekillerde entegre edilebilir. Short stratejimde benim VWAP’i kullanma şeklim şöyle;

• Fiyat VWAP’in üstünde kalıyorsa hisse hala ilgiyi kaybetmemiştir. Aksiyon, pozisyonu küçült yani riski azalt.

• Fiyat VWAP’in altına indikten sonra tekrar üstüne yüksek hacimle çıkıyor ve orada kalıyorsa, yani direnç etkisinden fazlası oluyorsa; aksiyon, pozisyonu küçült yani riski azalt.

• Fiyat VWAP’e doğru hızlanıyor ancak, VWAP direnç etkisi gösteriyorsa, yeni pozisyon ekle. Bu durumda risk artmış gibi düşünülebilir, ancak zaten fiyat VWAP’in altında olduğundan pozisyon karda olduğu için pozisyona başlangıç riskinin üstüne çıkılmamış olur.

Bunlar benim kendi tecrübelerimce geliştirdiğim kurallar. Her trader VWAP’i kendi stratejisine entegre edebilir veya hiç yokmuş gibi trade etmeye devam edebilir.